Testi in vigore: Bulgaria

ЗАКОН ЗА МЕДИАЦИЯТА

Обн. ДВ. бр.110 от 17 Декември 2004г., изм. ДВ. бр.86 от 24 Октомври 2006г., изм. ДВ. бр.9 от 28 Януари 2011г., изм. ДВ. бр.27 от 1 Април 2011г., изм. и доп. ДВ. бр.77 от 18 Септември 2018г., изм. ДВ. бр.17 от 26 Февруари 2019г., изм. и доп. ДВ. бр.11 от 2 Февруари 2023г., изм. ДВ. бр.57 от 5 Юли 2024г., изм. и доп. ДВ. бр.55 от 8 Юли 2025 г.

Глава първа. ОБЩИ ПОЛОЖЕНИЯ

Чл. 1. (1) Този закон урежда отношенията, свързани с медиацията като алтернативен способ за разрешаване на правни и неправни спорове.

(2) Законът урежда и процедурата по медиация по висящи съдебни дела.

Чл. 2. Медиацията е доброволна и поверителна процедура за извънсъдебно разрешаване на спорове, при която трето лице – медиатор, подпомага спорещите страни да постигнат споразумение.

Чл. 3. (1) Предмет на медиация могат да бъдат граждански, търговски, трудови, семейни и административни спорове, свързани с права на потребители, и други спорове между физически и/или юридически лица, включително и когато са презгранични.

(2) Медиация се провежда и в случаите, предвидени в Наказателно-процесуалния кодекс.

(3) Медиация не се провежда, ако закон или друг нормативен акт предвижда друг ред за сключване на споразумение.

Чл. 4. Медиацията се осъществява от физически лица. Тези лица могат да се сдружават с цел осъществяване на дейността. Лица, осъществяващи функции по правораздаване в системата на съдебната власт, не могат да извършват дейност по медиация.

Глава втора. ПРИНЦИПИ НА МЕДИАЦИЯТА

Чл. 5. Страните имат равни възможности за участие в процедурата по медиация. Те участват в процедурата по своя воля и могат по всяко време да се оттеглят.

Чл. 6. (1) Медиаторът не проявява пристрастие и не налага решение по спора.

(2) В процедурата по медиация всички въпроси се уреждат по взаимно съгласие на страните.

Чл. 7. (1) Разискванията във връзка със спора са поверителни. Участниците в процедурата по медиация са длъжни да пазят в тайна всички обстоятелства, факти и документи, които са им станали известни в хода на процедурата, включително по време на информационната среща за процедура по медиация.

(2) Медиаторът не може да бъде разпитван като свидетел за обстоятелства, които са му доверени от участниците и имат значение за решаването на спора – предмет на медиацията, освен с изричното съгласие на участника, който му ги е доверил.

(3) Изключение от поверителния характер на медиацията се допуска в случаите, когато: 1. това е необходимо по съображения за нуждите на наказателния процес или свързани със защитата на обществения ред; 2. трябва да се осигури закрилата на интересите на деца или да се предотврати посегателство над физическата или психическата неприкосновеност на определено лице, или 3. разкриването на съдържанието на споразумението, постигнато в резултат на медиация, е необходимо за прилагането и изпълнението на същото споразумение.

Глава трета. ПРАВНО ПОЛОЖЕНИЕ НА МЕДИАТОРА

Чл. 8. (1) Медиатор може да бъде само дееспособно лице, което отговаря на следните изисквания: 1. не е осъждано за престъпления от общ характер; 2. завършило е успешно курс на обучение за медиатор; 3. не е лишено от право да упражнява професия или дейност; 4. има разрешение за дългосрочно или постоянно пребиваване в Република България, ако лицето е чужд гражданин; 5. вписано е в Единния регистър на медиаторите към министъра на правосъдието.

(2) Изискването по ал. 1, т. 4 не се прилага за граждани на държавите – членки на Европейския съюз, на другите държави на Европейското икономическо пространство и на Швейцария.

(3) Министърът на правосъдието или определено от него длъжностно лице от състава на министерството издава удостоверение на медиатора за вписването му в Единния регистър на медиаторите.

(4) Министърът на правосъдието одобрява със заповед организациите, които обучават медиатори. Условията и редът за одобряването им, както и изискванията за обучението на медиаторите се определят с наредба на министъра на правосъдието.

(5) Когато лицето – кандидат за медиатор, и организацията, която кандидатства да обучава за медиатори, не отговарят на нормативните изисквания, министърът на правосъдието или определено от него длъжностно лице от състава на министерството отказва със заповед вписването в Единния регистър на медиаторите, съответно одобряването. Заповедта може да се обжалва по реда на Административнопроцесуалния кодекс пред съответния административен съд.

Чл. 8а. (1) Министърът на правосъдието или определено от него длъжностно лице от състава на министерството създава и поддържа Единен регистър на медиаторите.

(2) В Единния регистър на медиаторите се вписват: 1. име, единен граждански номер (личен номер на чужденец), гражданство, образование, професия, допълнителна специализация в областта на медиацията, организацията, в която лицето е обучавано, владеене на чужди езици, адрес и телефон за контакт и номер на медиатора; 2. заличаване и отписване на медиатора; 3. организацията, в която е обучен медиаторът; 4. промени в обстоятелствата по чл. 8, ал. 1, т. 1, 3 и 4.

(3) Единният регистър на медиаторите е публичен.

(4) Лице, вписано в Единния регистър на медиаторите, заявява писмено до министъра на правосъдието или определено от него длъжностно лице от състава на министерството за промени в обстоятелствата, които подлежат на вписване, в 14-дневен срок от настъпването им.

(5) Когато отпадне някое от изискванията на чл. 8, ал. 1, т. 1, 3 и 4, министърът на правосъдието или определено от него длъжностно лице издава заповед, с която заличава медиатора от Единния регистър на медиаторите. Заповедта може да се обжалва по реда на Административнопроцесуалния кодекс пред съответния административен съд.

(6) Редът за вписване, отписване и заличаване в Единния регистър на медиаторите се определя с наредбата по чл. 8, ал. 4.

(7) Информацията по ал. 2, т. 1 за единния граждански номер (личен номер на чужденец) се предоставя при спазване на изискванията за защита на личните данни.

Чл. 8б. Министерството на правосъдието събира такса за вписване в Единния регистър на медиаторите и за одобряване на организациите, които обучават медиатори, в размер, определен с тарифа, приета от Министерския съвет.

Чл. 9. (1) Медиаторът осъществява дейността си добросъвестно при спазване на закона, добрите нрави и процедурните и етичните правила за поведение на медиатора. Тези правила се определят с наредбата по чл. 8, ал. 4.

(2) Медиаторът приема да води процедурата само ако може да гарантира своята независимост, безпристрастност и неутралност.

Чл. 10. (1) Медиаторът не може да дава правни съвети.

(2) По време на процедурата медиаторът е длъжен да се съобразява с мнението на всяка от страните по спора.

(3) Медиаторът се оттегля от процедурата при възникване на обстоятелства, които биха породили съмнение в неговата независимост, безпристрастност и неутралност.

(4) Медиаторът не може да съобщава на другите участници в процедурата обстоятелства, които се отнасят само до една от страните по спора, без нейното съгласие.

(5) Медиаторът не отговаря, ако страните не постигнат споразумение.

(6) Медиаторът не отговаря за неизпълнение на споразумението.

Глава четвърта. ПРОЦЕДУРА ПО МЕДИАЦИЯ

Чл. 11. (1) Процедурата по медиация започва по инициатива на страните по спора, като всяка от тях може да направи предложение за разрешаване на спора чрез медиация.

(2) За начало на процедурата по медиация се счита денят, в който страните са постигнали изрично съгласие за започването и.

(3) Предложение за разрешаване на спора чрез медиация може да направи и съдът или друг компетентен орган, пред който спорът е отнесен за решаване.

(5) Съгласието на страните възможен бъдещ спор между тях да бъде разрешен чрез медиация може да бъде уговорено и като клауза от договор. Това съгласие не представлява пречка за предявяване на иск пред съда от страна по договора, като при провеждане на процедура по медиация съответно се прилагат правилата на чл. 140б, ал. 1 от Гражданския процесуален кодекс относно развитието на съдебното производство.

(6) По спорове с участието на потребител и по трудови спорове съгласие на страните за разрешаване на спора чрез медиация поражда действие само когато е дадено след възникването на спора.

Чл. 11а. Давност не тече, докато трае процедурата по медиация.

Чл. 12. (1) Процедурата по медиация се осъществява от един или повече медиатори, посочени от страните.

(2) Страните по спора участват в процедурата лично или чрез представител. Упълномощаването се извършва в писмена форма.

(3) В процедурата по медиация могат да участват и адвокати, както и други специалисти.

Чл. 13. (1) Преди започване на процедурата по медиация се провежда информационна среща, на която медиаторът информира страните по спора за същността и принципите на медиацията, за реда, по който тя се провежда, за ролята на медиатора и за последиците от нея. Медиаторът изисква от страните писмено съгласие за участие в процедура по медиация.

(2) При дадено съгласие по ал. 1 медиаторът е длъжен да посочи на страните всички обстоятелства, които могат да породят у тях основателни съмнения относно неговата безпристрастност и неутралност, включително когато медиаторът е лице: 1. което е съпруг или роднина по права линия без ограничение, по съребрена линия до четвърта степен или по сватовство до трета степен на някоя от страните или на неин представител; 2. което живее във фактическо съпружеско съжителство със страна по спора – предмет на медиацията; 3. което е било представител или пълномощник на страна по спора – предмет на медиацията; 4. за което съществуват други обстоятелства, които пораждат основателно съмнение в неговата безпристрастност.

(3) Медиаторът подписва декларация за безпристрастност за всяка от страните, в която посочва и обстоятелствата по ал. 2, и я предоставя на страните по спора.

(4) В хода на процедурата се изяснява същността на спора, уточняват се взаимноприемливи варианти на решения и се очертава възможната рамка на споразумение.

(5) При осъществяване на посочените действия медиаторът може да насрочва отделни срещи с всяка от страните при зачитане на равните им права за участие в процедурата.

Чл. 14. (1) Медиацията се спира: 1. по общо съгласие на страните или по искане на една от страните; 2. при смърт на медиатора; 3. в случаите, предвидени в чл. 10, ал. 3.

Чл. 15. (1) Процедурата по медиация се прекратява: 1. с постигането на споразумение; 2. по взаимно съгласие на страните; 3. при отказ на една от страните; 4. при смърт на страна по спора; 5. при прекратяване на юридическото лице – страна по спора; 6. с изтичане на 6 месеца от началото на процедурата.

(2) Съгласието на страните за прекратяването на спора им трябва да бъде изразено ясно и недвусмислено.

(3) При прекратяване на процедурата по медиация висящото производство, което е било спряно, се възобновява в съответствие с разпоредбите на закона.

Глава пета. СПОРАЗУМЕНИЕ

Чл. 16. (1) Съдържанието и формата на споразумението се определят от страните. Формата може да бъде устна, писмена и писмена с нотариална заверка на подписите на страните по спора. Писменото споразумение съдържа мястото и датата, на която е било постигнато, имената на страните и техните адреси, за какво се съгласяват те, името на медиатора, датата по чл. 11, ал. 2 и подписите на страните.

(2) В споразумението страните могат да предвидят отговорност за неизпълнение на предвидените в него задължения.

Чл. 17. (1) Споразумението обвързва само страните по спора и не може да се противопостави на лица, които не са участвали в процедурата.

(2) Споразумението задължава страните само за това, за което са се договорили.

(3) Нищожно е споразумението, което противоречи на закона или го заобикаля, както и когато накърнява добрите нрави.

Чл. 18. (1) Споразумение по правен спор по смисъла на чл. 1, ал. 1 от закона, постигнато в процедура по медиация, има силата на съдебна спогодба и подлежи на одобрение от районните съдилища в страната.

(2) Когато спорът е предмет на висящо съдебно дело, споразумението подлежи на одобрение от съда, който разглежда делото, включително когато страните са се споразумели по въпроси, излизащи извън предмета на делото.

(3) Когато страните са постигнали споразумение във връзка с предмета на няколко висящи дела, то се одобрява от съда, който разглежда първото образувано дело. Страните представят одобрената съдебна спогодба по останалите висящи дела, които се прекратяват изцяло или частично според съдържанието на спогодбата.

(4) Съдът одобрява споразумението след потвърждаването му от страните, ако не противоречи на закона и добрите нрави. Съдът изслушва мнението на прокурора, ако той участва като страна по делото.

Глава шеста. МЕДИАЦИЯ ПО ВИСЯЩИ СЪДЕБНИ ДЕЛА

(Настоящата глава, чл. 19-25, е нова, въведена с ДВ бр. 11 от 2023 г., в сила от 1.07.2024 г.; обявена за противоконституционна с Решение № 11 от 1.07.2024 г. по к.д. № 11/2024 г. на Конституционния съд – ДВ бр. 57 от 2024 г.; текстът по-долу е нов, приет с ДВ бр. 55 от 2025 г.)

Чл. 19. (1) В случаите и при условията, предвидени в закон, съдът задължава страните по висящо съдебно дело да участват в информационна среща за процедурата по медиация, която се провежда в съдебен център по медиация към съответния съд.

(2) След като медиаторът информира страните за обстоятелствата по чл. 13, ал. 1, те могат да обсъдят с него и възможностите за постигане на споразумение по конкретния спор.

(3) След проведена информационна среща и при съгласие на страните в съдебния център се провеждат процедури по медиация по спорове – предмет на висящо съдебно дело.

(4) След информационната среща страните могат по своя преценка да проведат медиация и извън съдебния център.

(5) Процедура по медиация в съдебен център може да бъде проведена по инициатива на страните по висящо съдебно дело и извън случаите по ал. 1 и 3.

(6) Във всички случаи на медиация по висящо съдебно дело се прилага съответно чл. 140б, ал. 1 от Гражданския процесуален кодекс относно развитието на съдебното производство.

Чл. 20. (1) Медиатор към съдебен център по медиация може да бъде лице, което отговаря на изискванията на чл. 8, ал. 1, завършило е висше образование и е преминало допълнителен подбор и специализирано обучение по ред, определен в наредба по чл. 25.

(2) При окръжните съдилища се водят списъци на медиаторите към съдебните центрове по медиация. За вписване на медиатори в списъците не се събира такса.

Чл. 21. (1) Информационната среща се провежда от един или повече медиатори от съответния съдебен център по медиация, определени от координатора на центъра при условия и по ред, предвидени в наредба по чл. 25.

(2) Процедурата по медиация се провежда от един или повече медиатори към съответния съдебен център по медиация, посочени по общо съгласие на страните, а при липса на съгласие, определени от координатора на центъра, освен в случаите по чл. 19, ал. 4.

(3) По своя преценка в зависимост от предмета на делото съдът може да укаже да участва медиатор с юридическо образование.

Чл. 22. (1) В случаите по чл. 19, ал. 1 страните са длъжни да участват в информационна среща с медиатор, в която той предоставя на страните информацията по чл. 13, ал. 1, както и относно последиците от процедурата по медиация по отношение на висящото дело.

(2) Страните участват в информационната среща лично, недееспособните – чрез законния си представител, а ограничено дееспособните – с попечителско съдействие. Когато страна по делото е държавата, община или юридическо лице, те може да бъдат представлявани и от пълномощник с изрично пълномощно. Когато страните са повече от две или на страната на ищеца или на ответника участват повече от две лица, те може да упълномощят изрично едно от тях или трето лице да ги представлява. Страните могат да участват в информационна среща и заедно с адвокат.

(3) Информационната среща се отлага при наличие на уважителни причини, за които страната уведомява координатора на съдебния център. Страната може да поиска отлагане на срещата само веднъж.

(4) Медиаторът предоставя на съда информация относно участието на страните в информационната среща при спазване на принципа на поверителност.

Чл. 23. Информационната среща и процедурата по медиация по висящо съдебно дело по чл. 19, ал. 1 и 3 с обща продължителност до 3 часа се заплащат от бюджета на съда. Разноските включват осигуряване на помещение и други условия за провеждане на срещите и възнаграждение за медиатор, предвидени в наредба по чл. 25.

Чл. 24. (1) Споразумението, постигнато в процедура по тази глава, се сключва в писмена форма.

(2) (отм. – ДВ, бр. 55 от 2025 г.)

(3) (отм. – ДВ, бр. 55 от 2025 г.)

Чл. 25. Висшият съдебен съвет приема наредби за: 1. подбора, статута и дейността на медиаторите към съдебните центрове; 2. организацията и провеждането на информационните срещи и на процедурите по медиация в съдебните центрове; 3. размера на дължимите от страните такси, вида на разноските и възнаграждението на медиаторите; 4. структурата, организацията и координирането на дейността на съдебните центрове по медиация и задълженията на координатора.

Допълнителни разпоредби

§ 1. (Нов – ДВ, бр. 27 от 2011 г.) По смисъла на този закон „презграничен спор" е и: 1. Спорът, при който поне една от страните е с местоживеене или обичайно местопребиваване в държава членка, различна от държавата членка на местоживеене или обичайно местопребиваване на която и да е от другите страни към датата, на която: а) страните са постигнали съгласие да използват медиация след възникването на спора, или б) към страните е отправена покана от съда, сезиран с делото, да използват медиация за уреждане на спора. 2. Спорът, при който след медиация между страните започва съдебно производство или арбитраж в държава членка, различна от тази, в която страните са имали местоживеене или обичайно местопребиваване към датата, посочена в т. 1.

За целите на т. 1 и 2 местоживеенето се определя в съответствие с чл. 59 и 60 от Регламент (ЕО) № 44/2001 на Съвета от 22 декември 2000 г. относно компетентността, признаването и изпълнението на съдебни решения по граждански и търговски дела.

Преходни и заключителни разпоредби

§ 1а. (Предишен § 1 – ДВ, бр. 27 от 2011 г.) В срок 6 месеца от влизането в сила на закона министърът на правосъдието приема стандарти за обучение на медиатора, Процедурни и етични правила за поведение на медиатора и създава и поддържа Единен регистър на медиаторите.

§ 2. Изпълнението на закона се възлага на министъра на правосъдието.

Законът е приет от ХХХIХ Народно събрание на 2 декември 2004 г. и е подпечатан с официалния печат на Народното събрание.

Преходни и заключителни разпоредби към Закона за изменение и допълнение на Закона за медиацията (ДВ, бр. 86 от 2006 г.): § 7. В 6-месечен срок от влизането в сила на този закон лицата, които са вписани в Единния регистър на медиаторите, трябва да удостоверят със съответните документи в Министерството на правосъдието, че отговарят на изискванията на чл. 8, ал. 1, т. 1, 3 и 4. В този срок могат да подадат заявление за вписване в Единния регистър на медиаторите и лицата, които отговарят на изискванията на чл. 8, ал. 1, т. 1 – 4 и са обучени за медиатори в страната или в чужбина до влизането в сила на този закон. § 8. В тримесечен срок от влизането в сила на този закон министърът на правосъдието издава наредбата по чл. 8, ал. 4. § 9. В тримесечен срок от влизането в сила на този закон Министерският съвет приема тарифата по чл. 8б. § 10. Параграф 1 относно чл. 8, ал. 2 влиза в сила от деня на влизане в сила на Договора за присъединяване на Република България към Европейския съюз.

Допълнителни разпоредби към Закона за изменение и допълнение на Закона за медиацията (ДВ, бр. 27 от 2011 г.): § 11. С този закон се въвеждат изискванията на Директива 2008/52/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 21 май 2008 г. относно някои аспекти на медиацията по гражданскоправни и търговскоправни въпроси (ОВ, L 136/3 от 24 май 2008 г.).

Преходни и заключителни разпоредби към Закона за изменение и допълнение на Закона за медиацията (ДВ, бр. 11 от 2023 г., в сила от 1.07.2024 г.): § 10. Висшият съдебен съвет приема наредбите по чл. 25 от Закона за медиацията и по чл. 84а, ал. 4 от Закона за съдебната власт в срок до три месеца от обнародването на закона в „Държавен вестник". § 12. Законът влиза в сила от 1 юли 2024 г.

Преходни и заключителни разпоредби към Закона за изменение и допълнение на Гражданския процесуален кодекс (ДВ, бр. 55 от 2025 г.): § 16. Висшият съдебен съвет приема наредбите по чл. 25 от Закона за медиацията в едномесечен срок от влизането в сила на този закон. § 17. Този закон се прилага за производствата, образувани след влизането му в сила. Заварените при влизането в сила на този закон висящи съдебни производства се довършват по досегашния ред. § 18. (1) Медиаторите, преминали успешно допълнителен подбор и специализирано обучение за медиатори към съдебен център по чл. 20 от Закона за медиацията и Наредба № 10 от 30 октомври 2023 г. за подбора, статута и дейността на медиаторите в съдебните центрове по медиация (ДВ, бр. 94 от 2023 г.) преди влизането в сила на Решение № 11 от 1 юли 2024 г. по конституционно дело № 11/2024 г. на Конституционния съд (ДВ, бр. 57 от 2024 г.), запазват статута си и подлежат на служебно вписване в списъка на медиаторите към съответния съдебен център след влизането в сила на този закон. (2) Медиаторите, преминали успешно допълнителен подбор, без да са участвали в специализирано обучение, се вписват в списъка на медиаторите към съответния съдебен център, след като преминат обучението.

---

⚠️ AVVISO IMPORTANTE — TRADUZIONE NON UFFICIALE La seguente è una traduzione non ufficiale in lingua italiana, realizzata con l'assistenza di intelligenza artificiale, della Legge sulla mediazione della Repubblica di Bulgaria (Закон за медиацията). È fornita esclusivamente a scopo informativo e divulgativo: non è certificata, non ha valore legale e non può essere invocata in sede giudiziale o amministrativa. Il testo originale e legalmente vincolante è quello in lingua bulgara pubblicato nella Държавен вестник (Gazzetta di Stato). Come esposto nella sezione "Fonte" sopra, il testo bulgaro qui tradotto è stato a sua volta ricostruito da fonti secondarie professionali incrociate tra loro, non da un accesso diretto al testo ufficiale consolidato: si raccomanda pertanto la massima cautela e la verifica presso le fonti ufficiali bulgare prima di qualsiasi utilizzo che non sia meramente informativo.

LEGGE SULLA MEDIAZIONE

Pubblicata nella Gazzetta di Stato (DV) n. 110 del 17 dicembre 2004; modificata: DV n. 86/2006, DV n. 9/2011, DV n. 27/2011, DV n. 77/2018, DV n. 17/2019, DV n. 11/2023, DV n. 57/2024, DV n. 55/2025.

Capo primo. Disposizioni generali

Art. 1. (1) La presente legge disciplina i rapporti relativi alla mediazione quale mezzo alternativo di risoluzione delle controversie giuridiche e non giuridiche.

(2) La legge disciplina altresì la procedura di mediazione nei procedimenti giudiziari civili pendenti.

Art. 2. La mediazione è una procedura volontaria e riservata di risoluzione stragiudiziale delle controversie, nella quale un terzo — il mediatore — assiste le parti in lite nel raggiungimento di un accordo.

Art. 3. (1) Oggetto della mediazione possono essere controversie civili, commerciali, di lavoro, familiari e amministrative connesse ai diritti dei consumatori, nonché altre controversie tra persone fisiche e/o giuridiche, comprese quelle transfrontaliere.

(2) La mediazione si svolge anche nei casi previsti dal Codice di procedura penale.

(3) La mediazione non si svolge quando una legge o altro atto normativo prevede una diversa procedura per la conclusione di un accordo.

Art. 4. La mediazione è svolta da persone fisiche, le quali possono associarsi ai fini dell'esercizio di tale attività. Le persone che esercitano funzioni giurisdizionali nel sistema del potere giudiziario non possono svolgere attività di mediazione.

Capo secondo. Principi della mediazione

Art. 5. Le parti hanno pari opportunità di partecipazione alla procedura di mediazione. Esse vi partecipano di propria volontà e possono ritirarsi in qualsiasi momento.

Art. 6. (1) Il mediatore non manifesta parzialità e non impone una soluzione della controversia.

(2) Nella procedura di mediazione tutte le questioni sono regolate con il mutuo consenso delle parti.

Art. 7. (1) Le discussioni relative alla controversia sono riservate. I partecipanti alla procedura di mediazione sono tenuti a mantenere segrete tutte le circostanze, i fatti e i documenti di cui sono venuti a conoscenza nel corso della procedura, compreso durante l'incontro informativo relativo alla procedura di mediazione.

(2) Il mediatore non può essere interrogato come testimone su circostanze a lui confidate dai partecipanti e rilevanti per la soluzione della controversia oggetto della mediazione, salvo espresso consenso del partecipante che gliele ha confidate.

(3) Un'eccezione al carattere riservato della mediazione è ammessa nei casi in cui: 1. ciò sia necessario per esigenze del procedimento penale o connesse alla tutela dell'ordine pubblico; 2. occorra assicurare la tutela degli interessi dei minori o prevenire un attentato all'integrità fisica o psichica di una determinata persona; oppure 3. la divulgazione del contenuto dell'accordo raggiunto in esito alla mediazione sia necessaria per l'attuazione e l'esecuzione dell'accordo stesso.

Capo terzo. Status giuridico del mediatore

Art. 8. (1) Può essere mediatore solo una persona capace di agire che soddisfi i seguenti requisiti: 1. non sia stata condannata per reati comuni (di natura generale); 2. abbia completato con successo un corso di formazione per mediatori; 3. non sia stata privata del diritto di esercitare una professione o un'attività; 4. sia titolare di un permesso di soggiorno di lunga durata o permanente nella Repubblica di Bulgaria, qualora si tratti di cittadino straniero; 5. sia iscritta nel Registro unico dei mediatori tenuto presso il Ministro della giustizia.

(2) Il requisito di cui al comma 1, punto 4, non si applica ai cittadini degli Stati membri dell'Unione europea, degli altri Stati dello Spazio economico europeo e della Svizzera.

(3) Il Ministro della giustizia, o un funzionario da lui designato in seno al Ministero, rilascia al mediatore un attestato della sua iscrizione nel Registro unico dei mediatori.

(4) Il Ministro della giustizia approva con proprio provvedimento gli organismi che formano i mediatori. Le condizioni e la procedura per la loro approvazione, nonché i requisiti per la formazione dei mediatori, sono stabiliti con regolamento del Ministro della giustizia.

(5) Qualora il candidato mediatore o l'organismo che richiede l'approvazione per la formazione dei mediatori non soddisfino i requisiti di legge, il Ministro della giustizia, o un funzionario da lui designato, rifiuta con provvedimento motivato l'iscrizione nel Registro unico dei mediatori, ovvero l'approvazione. Il provvedimento è impugnabile secondo le norme del Codice di procedura amministrativa dinanzi al competente tribunale amministrativo.

Art. 8a. (1) Il Ministro della giustizia, o un funzionario da lui designato in seno al Ministero, istituisce e tiene il Registro unico dei mediatori.

(2) Nel Registro unico dei mediatori sono iscritti: 1. nome, numero civile unico (numero personale dello straniero), cittadinanza, titolo di studio, professione, eventuale specializzazione supplementare nel campo della mediazione, l'organismo presso cui la persona è stata formata, la conoscenza di lingue straniere, indirizzo e recapito telefonico e numero del mediatore; 2. la cancellazione e la radiazione del mediatore; 3. l'organismo presso cui il mediatore è stato formato; 4. le variazioni delle circostanze di cui all'art. 8, comma 1, punti 1, 3 e 4.

(3) Il Registro unico dei mediatori è pubblico.

(4) La persona iscritta nel Registro unico dei mediatori comunica per iscritto al Ministro della giustizia, o al funzionario da lui designato, le variazioni delle circostanze soggette a iscrizione, entro 14 giorni dal loro verificarsi.

(5) Quando viene meno uno dei requisiti di cui all'art. 8, comma 1, punti 1, 3 e 4, il Ministro della giustizia, o il funzionario da lui designato, emette un provvedimento con cui cancella il mediatore dal Registro unico dei mediatori. Il provvedimento è impugnabile secondo le norme del Codice di procedura amministrativa dinanzi al competente tribunale amministrativo.

(6) La procedura di iscrizione, radiazione e cancellazione dal Registro unico dei mediatori è stabilita dal regolamento di cui all'art. 8, comma 4.

(7) Le informazioni di cui al comma 2, punto 1, relative al numero civile unico (numero personale dello straniero), sono fornite nel rispetto delle norme sulla protezione dei dati personali.

Art. 8b. Il Ministero della giustizia riscuote una tassa per l'iscrizione nel Registro unico dei mediatori e per l'approvazione degli organismi che formano i mediatori, il cui importo è stabilito da una tariffa adottata dal Consiglio dei ministri.

Art. 9. (1) Il mediatore esercita la propria attività in buona fede, nel rispetto della legge, del buon costume e delle regole procedurali ed etiche di condotta del mediatore. Tali regole sono stabilite dal regolamento di cui all'art. 8, comma 4.

(2) Il mediatore accetta di condurre la procedura solo se può garantire la propria indipendenza, imparzialità e neutralità.

Art. 10. (1) Il mediatore non può fornire consulenza legale.

(2) Nel corso della procedura, il mediatore è tenuto a tenere in considerazione l'opinione di ciascuna delle parti in lite.

(3) Il mediatore si ritira dalla procedura al sopravvenire di circostanze che possano far sorgere dubbi sulla sua indipendenza, imparzialità e neutralità.

(4) Il mediatore non può comunicare agli altri partecipanti alla procedura circostanze che riguardino esclusivamente una delle parti in lite, senza il consenso di quest'ultima.

(5) Il mediatore non risponde qualora le parti non raggiungano un accordo.

(6) Il mediatore non risponde per il mancato adempimento dell'accordo.

Capo quarto. Procedura di mediazione

Art. 11. (1) La procedura di mediazione ha inizio su iniziativa delle parti della controversia, ciascuna delle quali può formulare una proposta di risoluzione della controversia mediante mediazione.

(2) È considerato inizio della procedura di mediazione il giorno in cui le parti hanno raggiunto un espresso accordo sul suo avvio.

(3) Una proposta di risoluzione della controversia mediante mediazione può essere formulata anche dal tribunale o da altro organo competente dinanzi al quale la controversia è stata deferita per la decisione.

(5) Il consenso delle parti a che un'eventuale futura controversia tra loro sia risolta mediante mediazione può essere pattuito anche come clausola contrattuale. Tale consenso non costituisce impedimento alla proposizione di un'azione dinanzi al tribunale da parte di un contraente; nello svolgimento della procedura di mediazione si applicano di conseguenza le norme dell'art. 140b, comma 1, del Codice di procedura civile relative allo svolgimento del procedimento giudiziario.

(6) Nelle controversie con la partecipazione di un consumatore e nelle controversie di lavoro, il consenso delle parti a risolvere la controversia mediante mediazione produce effetto solo se prestato dopo l'insorgere della controversia.

Art. 11a. La prescrizione non decorre per la durata della procedura di mediazione.

Art. 12. (1) La procedura di mediazione è condotta da uno o più mediatori indicati dalle parti.

(2) Le parti della controversia partecipano alla procedura personalmente o tramite rappresentante. La procura è conferita in forma scritta.

(3) Alla procedura di mediazione possono partecipare anche avvocati, nonché altri specialisti.

Art. 13. (1) Prima dell'avvio della procedura di mediazione si tiene un incontro informativo, nel corso del quale il mediatore informa le parti della controversia sulla natura e sui principi della mediazione, sulle modalità del suo svolgimento, sul ruolo del mediatore e sulle sue conseguenze. Il mediatore richiede alle parti il consenso scritto a partecipare alla procedura di mediazione.

(2) In caso di consenso prestato ai sensi del comma 1, il mediatore è tenuto a indicare alle parti tutte le circostanze che possano far sorgere in esse fondati dubbi circa la sua imparzialità e neutralità, incluso quando il mediatore sia una persona: 1. coniuge o parente in linea retta senza limitazione, in linea collaterale fino al quarto grado, o affine fino al terzo grado, di una delle parti o di un suo rappresentante; 2. che convive di fatto more uxorio con una parte della controversia oggetto della mediazione; 3. che sia stata rappresentante o procuratore di una parte della controversia oggetto della mediazione; 4. per la quale sussistano altre circostanze che facciano sorgere un fondato dubbio sulla sua imparzialità.

(3) Il mediatore sottoscrive una dichiarazione di imparzialità per ciascuna delle parti, in cui indica anche le circostanze di cui al comma 2, e la consegna alle parti della controversia.

(4) Nel corso della procedura si chiarisce la natura della controversia, si individuano soluzioni reciprocamente accettabili e si delinea il possibile quadro dell'accordo.

(5) Nello svolgimento di tali attività, il mediatore può fissare incontri separati con ciascuna delle parti, nel rispetto dei loro pari diritti di partecipazione alla procedura.

Art. 14. (1) La mediazione è sospesa: 1. con il comune consenso delle parti o su richiesta di una di esse; 2. in caso di morte del mediatore; 3. nei casi previsti dall'art. 10, comma 3.

Art. 15. (1) La procedura di mediazione si estingue: 1. con il raggiungimento di un accordo; 2. per mutuo consenso delle parti; 3. per rinuncia di una delle parti; 4. per morte di una parte della controversia; 5. per estinzione della persona giuridica parte della controversia; 6. con il decorso di 6 mesi dall'inizio della procedura.

(2) Il consenso delle parti alla cessazione della loro controversia deve essere espresso in modo chiaro e inequivocabile.

(3) In caso di estinzione della procedura di mediazione, il procedimento giudiziario pendente che era stato sospeso riprende conformemente alle disposizioni di legge.

Capo quinto. L'accordo

Art. 16. (1) Il contenuto e la forma dell'accordo sono stabiliti dalle parti. La forma può essere orale, scritta, oppure scritta con autentica notarile delle firme delle parti della controversia. L'accordo scritto contiene il luogo e la data in cui è stato raggiunto, i nomi delle parti e i loro indirizzi, l'oggetto dell'accordo, il nome del mediatore, la data di cui all'art. 11, comma 2, e le firme delle parti.

(2) Nell'accordo le parti possono prevedere una responsabilità per l'inadempimento degli obblighi ivi previsti.

Art. 17. (1) L'accordo vincola solo le parti della controversia e non può essere opposto a soggetti che non hanno partecipato alla procedura.

(2) L'accordo obbliga le parti solo per quanto da esse pattuito.

(3) È nullo l'accordo che sia contrario alla legge o la eluda, nonché quando lede il buon costume.

Art. 18. (1) L'accordo su una controversia giuridica ai sensi dell'art. 1, comma 1, della presente legge, raggiunto in una procedura di mediazione, ha la forza di una conciliazione giudiziale ed è soggetto ad approvazione da parte dei tribunali distrettuali (di primo grado) del Paese.

(2) Quando la controversia è oggetto di un procedimento giudiziario pendente, l'accordo è soggetto ad approvazione da parte del giudice che tratta la causa, anche qualora le parti si siano accordate su questioni che esulano dall'oggetto della causa.

(3) Quando le parti hanno raggiunto un accordo relativo all'oggetto di più procedimenti pendenti, esso è approvato dal giudice che tratta il procedimento instaurato per primo. Le parti presentano la conciliazione giudiziale approvata negli altri procedimenti pendenti, i quali si estinguono in tutto o in parte secondo il contenuto della conciliazione.

(4) Il giudice approva l'accordo dopo la sua conferma da parte delle parti, se esso non è contrario alla legge e al buon costume. Il giudice sente il parere del pubblico ministero, qualora questi partecipi come parte nella causa.

Capo sesto. Mediazione nei procedimenti giudiziari pendenti

(Il presente Capo, artt. 19-25, è stato introdotto ex novo con la DV n. 11/2023, in vigore dall'1.07.2024; è stato dichiarato incostituzionale con la Decisione n. 11 del 1° luglio 2024 nella causa costituzionale n. 11/2024 della Corte Costituzionale — DV n. 57/2024; il testo riportato di seguito è quello nuovamente formulato dalla DV n. 55/2025.)

Art. 19. (1) Nei casi e alle condizioni previsti dalla legge, il giudice ordina alle parti di un procedimento giudiziario pendente di partecipare a un incontro informativo sulla procedura di mediazione, che si svolge presso un centro giudiziario di mediazione istituito presso il tribunale competente.

(2) Dopo che il mediatore ha informato le parti sulle circostanze di cui all'art. 13, comma 1, esse possono discutere con lui anche le possibilità di raggiungere un accordo sulla specifica controversia.

(3) Dopo lo svolgimento dell'incontro informativo e con il consenso delle parti, presso il centro giudiziario si svolgono procedure di mediazione relative a controversie oggetto di un procedimento giudiziario pendente.

(4) Dopo l'incontro informativo, le parti possono, a propria discrezione, svolgere la mediazione anche al di fuori del centro giudiziario.

(5) Una procedura di mediazione presso un centro giudiziario può essere svolta su iniziativa delle parti di un procedimento pendente anche al di fuori dei casi di cui ai commi 1 e 3.

(6) In tutti i casi di mediazione relativa a un procedimento giudiziario pendente si applica di conseguenza l'art. 140b, comma 1, del Codice di procedura civile, relativo allo svolgimento del procedimento giudiziario.

Art. 20. (1) Può essere mediatore presso un centro giudiziario di mediazione la persona che soddisfa i requisiti dell'art. 8, comma 1, ha conseguito un titolo di studio superiore e ha superato una selezione supplementare e una formazione specializzata secondo le modalità stabilite dal regolamento di cui all'art. 25.

(2) Presso i tribunali regionali (окръжни съдилища) sono tenuti elenchi dei mediatori dei centri giudiziari di mediazione. Per l'iscrizione dei mediatori in tali elenchi non è dovuta alcuna tassa.

Art. 21. (1) L'incontro informativo è condotto da uno o più mediatori del competente centro giudiziario di mediazione, designati dal coordinatore del centro alle condizioni e secondo le modalità previste dal regolamento di cui all'art. 25.

(2) La procedura di mediazione è condotta da uno o più mediatori del competente centro giudiziario di mediazione, indicati con il comune consenso delle parti, ovvero, in mancanza di consenso, designati dal coordinatore del centro, salvo nei casi di cui all'art. 19, comma 4.

(3) A propria discrezione, in relazione all'oggetto della causa, il giudice può disporre che partecipi un mediatore in possesso di formazione giuridica.

Art. 22. (1) Nei casi di cui all'art. 19, comma 1, le parti sono tenute a partecipare a un incontro informativo con un mediatore, nel corso del quale questi fornisce loro le informazioni di cui all'art. 13, comma 1, nonché in merito alle conseguenze della procedura di mediazione rispetto al procedimento pendente.

(2) Le parti partecipano personalmente all'incontro informativo; gli incapaci di agire — tramite il proprio rappresentante legale, e le persone con capacità di agire limitata — con l'assistenza del curatore. Quando parte del procedimento è lo Stato, un comune o una persona giuridica, essi possono essere rappresentati anche da un procuratore munito di procura speciale. Quando le parti sono più di due, o quando dal lato dell'attore o del convenuto partecipano più di due persone, esse possono conferire espressamente mandato a una di esse o a un terzo affinché le rappresenti. Le parti possono partecipare all'incontro informativo anche insieme al proprio avvocato.

(3) L'incontro informativo è rinviato in presenza di giustificati motivi, di cui la parte dà comunicazione al coordinatore del centro giudiziario. La parte può chiedere il rinvio dell'incontro una sola volta.

(4) Il mediatore fornisce al giudice informazioni relative alla partecipazione delle parti all'incontro informativo, nel rispetto del principio di riservatezza.

Art. 23. L'incontro informativo e la procedura di mediazione relativa a un procedimento giudiziario pendente ai sensi dell'art. 19, commi 1 e 3, per una durata complessiva fino a 3 ore, sono a carico del bilancio del tribunale. Le spese comprendono la messa a disposizione dei locali e delle altre condizioni per lo svolgimento degli incontri, nonché il compenso del mediatore, come previsti dal regolamento di cui all'art. 25.

Art. 24. (1) L'accordo raggiunto in una procedura ai sensi del presente Capo è concluso in forma scritta.

(2) (abrogato — DV n. 55/2025)

(3) (abrogato — DV n. 55/2025)

Art. 25. Il Consiglio superiore della magistratura adotta regolamenti relativi a: 1. la selezione, lo status e l'attività dei mediatori presso i centri giudiziari; 2. l'organizzazione e lo svolgimento degli incontri informativi e delle procedure di mediazione presso i centri giudiziari; 3. l'importo delle tasse dovute dalle parti, la tipologia delle spese e il compenso dei mediatori; 4. la struttura, l'organizzazione e il coordinamento dell'attività dei centri giudiziari di mediazione e i compiti del coordinatore.

Disposizioni aggiuntive

§ 1. (Nuovo — DV n. 27/2011) Ai sensi della presente legge, costituisce "controversia transfrontaliera" anche: 1. la controversia in cui almeno una delle parti ha domicilio o residenza abituale in uno Stato membro diverso dallo Stato membro di domicilio o residenza abituale di una qualsiasi delle altre parti, alla data in cui: a) le parti hanno concordato di ricorrere alla mediazione dopo l'insorgere della controversia; oppure b) alle parti è stato rivolto un invito dal giudice adito a ricorrere alla mediazione per comporre la controversia. 2. la controversia in cui, dopo la mediazione tra le parti, ha inizio un procedimento giudiziario o arbitrale in uno Stato membro diverso da quello in cui le parti avevano il domicilio o la residenza abituale alla data di cui al punto 1.

Ai fini dei punti 1 e 2, il domicilio è determinato conformemente agli articoli 59 e 60 del Regolamento (CE) n. 44/2001 del Consiglio, del 22 dicembre 2000, concernente la competenza giurisdizionale, il riconoscimento e l'esecuzione delle decisioni in materia civile e commerciale.

Disposizioni transitorie e finali

§ 1a. (già § 1 — DV n. 27/2011) Entro 6 mesi dall'entrata in vigore della legge, il Ministro della giustizia adotta gli standard di formazione del mediatore, le Regole procedurali ed etiche di condotta del mediatore, e istituisce e tiene il Registro unico dei mediatori.

§ 2. L'attuazione della legge è affidata al Ministro della giustizia.

La legge è stata approvata dalla XXXIX Assemblea nazionale il 2 dicembre 2004 ed è munita del sigillo ufficiale dell'Assemblea nazionale.

Disposizioni transitorie e finali della legge di modifica e integrazione della Legge sulla mediazione (DV n. 86/2006): § 7. Entro 6 mesi dall'entrata in vigore della presente legge, le persone iscritte nel Registro unico dei mediatori devono attestare, con idonea documentazione presentata al Ministero della giustizia, di soddisfare i requisiti dell'art. 8, comma 1, punti 1, 3 e 4. Nello stesso termine possono presentare domanda di iscrizione nel Registro unico dei mediatori anche le persone che soddisfano i requisiti dell'art. 8, comma 1, punti 1-4 e che sono state formate come mediatori in Bulgaria o all'estero prima dell'entrata in vigore della presente legge. § 8. Entro tre mesi dall'entrata in vigore della presente legge, il Ministro della giustizia emana il regolamento di cui all'art. 8, comma 4. § 9. Entro tre mesi dall'entrata in vigore della presente legge, il Consiglio dei ministri adotta la tariffa di cui all'art. 8b. § 10. Il § 1, relativo all'art. 8, comma 2, entra in vigore dalla data di entrata in vigore del Trattato di adesione della Repubblica di Bulgaria all'Unione europea.

Disposizioni aggiuntive della legge di modifica e integrazione della Legge sulla mediazione (DV n. 27/2011): § 11. Con la presente legge sono recepiti i requisiti della Direttiva 2008/52/CE del Parlamento europeo e del Consiglio, del 21 maggio 2008, relativa a determinati aspetti della mediazione in materia civile e commerciale (GU L 136/3 del 24 maggio 2008).

Disposizioni transitorie e finali della legge di modifica e integrazione della Legge sulla mediazione (DV n. 11/2023, in vigore dall'1.07.2024): § 10. Il Consiglio superiore della magistratura adotta i regolamenti di cui all'art. 25 della Legge sulla mediazione e all'art. 84a, comma 4, della Legge sul potere giudiziario entro tre mesi dalla pubblicazione della legge nella Gazzetta di Stato. § 12. La legge entra in vigore il 1° luglio 2024.

Disposizioni transitorie e finali della legge di modifica e integrazione del Codice di procedura civile (DV n. 55/2025): § 16. Il Consiglio superiore della magistratura adotta i regolamenti di cui all'art. 25 della Legge sulla mediazione entro un mese dall'entrata in vigore della presente legge. § 17. La presente legge si applica ai procedimenti instaurati dopo la sua entrata in vigore. I procedimenti giudiziari pendenti alla data di entrata in vigore della presente legge sono definiti secondo la disciplina previgente. § 18. (1) I mediatori che, prima dell'entrata in vigore della Decisione n. 11 del 1° luglio 2024 nella causa costituzionale n. 11/2024 della Corte Costituzionale (DV n. 57/2024), abbiano superato con esito positivo la selezione supplementare e la formazione specializzata per mediatori presso un centro giudiziario ai sensi dell'art. 20 della Legge sulla mediazione e dell'Ordinanza n. 10 del 30 ottobre 2023 sulla selezione, lo status e l'attività dei mediatori nei centri giudiziari di mediazione (DV n. 94/2023), conservano il proprio status e sono iscritti d'ufficio nell'elenco dei mediatori del rispettivo centro giudiziario dopo l'entrata in vigore della presente legge. (2) I mediatori che abbiano superato con esito positivo la selezione supplementare, senza aver seguito la formazione specializzata, sono iscritti nell'elenco dei mediatori del rispettivo centro giudiziario dopo aver seguito tale formazione.

---

⚠️ IMPORTANT NOTICE — UNOFFICIAL TRANSLATION The following is an unofficial English translation, produced with the assistance of artificial intelligence, of the Mediation Act of the Republic of Bulgaria (Закон за медиацията). It is provided for informational purposes only: it is not certified, has no legal value, and cannot be relied upon in judicial or administrative proceedings. The original and legally binding text is the Bulgarian text published in the Държавен вестник (State Gazette). As explained in the "Fonte" (Source) section above, the Bulgarian text translated here was itself reconstructed from cross-checked professional secondary sources rather than from direct access to the official consolidated text: readers are strongly advised to verify it against official Bulgarian sources before any use other than purely informational reference.

MEDIATION ACT

Promulgated in State Gazette (SG) No. 110 of 17 December 2004; amended: SG No. 86/2006, SG No. 9/2011, SG No. 27/2011, SG No. 77/2018, SG No. 17/2019, SG No. 11/2023, SG No. 57/2024, SG No. 55/2025.

Chapter One. General Provisions

Art. 1. (1) This Act regulates the relations connected with mediation as an alternative means of settling legal and non-legal disputes.

(2) The Act also regulates the mediation procedure in pending civil court cases.

Art. 2. Mediation is a voluntary and confidential procedure for the out-of-court settlement of disputes, whereby a third person — the mediator — assists the disputing parties in reaching an agreement.

Art. 3. (1) The subject-matter of mediation may be civil, commercial, labour, family and administrative disputes connected with consumer rights, and other disputes between natural and/or legal persons, including cross-border disputes.

(2) Mediation is also conducted in the cases provided for in the Code of Criminal Procedure.

(3) Mediation is not conducted where a law or other normative act provides for a different procedure for concluding an agreement.

Art. 4. Mediation is carried out by natural persons, who may associate for the purpose of carrying out this activity. Persons performing functions of administration of justice within the judicial system may not carry out mediation activity.

Chapter Two. Principles of Mediation

Art. 5. The parties have equal opportunities to participate in the mediation procedure. They take part in the procedure of their own free will and may withdraw at any time.

Art. 6. (1) The mediator shall not show bias and shall not impose a decision on the dispute.

(2) In the mediation procedure, all matters are settled by mutual agreement of the parties.

Art. 7. (1) Discussions relating to the dispute are confidential. Participants in the mediation procedure are bound to keep secret all circumstances, facts and documents that have come to their knowledge in the course of the procedure, including during the information meeting on the mediation procedure.

(2) The mediator may not be examined as a witness regarding circumstances entrusted to him or her by the participants and relevant to the resolution of the dispute that is the subject of the mediation, except with the express consent of the participant who entrusted them to him or her.

(3) An exception to the confidential character of mediation is permitted where: 1. this is necessary for the needs of the criminal process or connected with the protection of public order; 2. it is necessary to ensure the protection of the interests of children or to prevent harm to the physical or psychological integrity of a given person; or 3. disclosure of the content of the agreement reached as a result of mediation is necessary for the implementation and enforcement of that agreement.

Chapter Three. Legal Status of the Mediator

Art. 8. (1) A mediator may only be a legally capable person who meets the following requirements: 1. has not been convicted of a general-character (ordinary) crime; 2. has successfully completed a mediator training course; 3. has not been deprived of the right to practise a profession or activity; 4. holds a permit for long-term or permanent residence in the Republic of Bulgaria, where the person is a foreign national; 5. is entered in the Uniform Register of Mediators kept by the Minister of Justice.

(2) The requirement under paragraph 1, item 4 does not apply to nationals of Member States of the European Union, other States of the European Economic Area and Switzerland.

(3) The Minister of Justice, or an official of the Ministry designated by him or her, issues to the mediator a certificate of entry in the Uniform Register of Mediators.

(4) The Minister of Justice, by order, approves the organisations that train mediators. The conditions and procedure for their approval, as well as the requirements for the training of mediators, are laid down by an ordinance of the Minister of Justice.

(5) Where the candidate mediator, or the organisation applying for approval to train mediators, does not meet the statutory requirements, the Minister of Justice, or an official designated by him or her, refuses by order the entry in the Uniform Register of Mediators, or the approval, as the case may be. The order may be appealed under the Administrative Procedure Code before the competent administrative court.

Art. 8a. (1) The Minister of Justice, or an official of the Ministry designated by him or her, establishes and maintains a Uniform Register of Mediators.

(2) The Uniform Register of Mediators shall record: 1. name, uniform civil number (personal number of a foreigner), citizenship, education, profession, additional specialisation in the field of mediation, the organisation where the person was trained, command of foreign languages, address and contact telephone number, and the mediator's number; 2. removal and de-registration of the mediator; 3. the organisation where the mediator was trained; 4. changes in the circumstances under Art. 8, para. 1, items 1, 3 and 4.

(3) The Uniform Register of Mediators is public.

(4) A person entered in the Uniform Register of Mediators shall notify the Minister of Justice, or the official designated by him or her, in writing of any changes in circumstances subject to entry, within 14 days of their occurrence.

(5) Where any of the requirements under Art. 8, para. 1, items 1, 3 and 4 ceases to be met, the Minister of Justice, or the designated official, issues an order removing the mediator from the Uniform Register of Mediators. The order may be appealed under the Administrative Procedure Code before the competent administrative court.

(6) The procedure for entry, de-registration and removal from the Uniform Register of Mediators is laid down by the ordinance under Art. 8, para. 4.

(7) The information under para. 2, item 1 concerning the uniform civil number (personal number of a foreigner) shall be provided in compliance with the requirements for the protection of personal data.

Art. 8b. The Ministry of Justice collects a fee for entry in the Uniform Register of Mediators and for the approval of organisations that train mediators, in an amount determined by a tariff adopted by the Council of Ministers.

Art. 9. (1) The mediator carries out his or her activity in good faith, observing the law, good morals, and the procedural and ethical rules of conduct for mediators. These rules are laid down by the ordinance under Art. 8, para. 4.

(2) The mediator agrees to conduct the procedure only if he or she can guarantee his or her independence, impartiality and neutrality.

Art. 10. (1) The mediator may not give legal advice.

(2) During the procedure, the mediator is bound to take into account the opinion of each of the parties to the dispute.

(3) The mediator withdraws from the procedure where circumstances arise that would give rise to doubt as to his or her independence, impartiality and neutrality.

(4) The mediator may not disclose to the other participants in the procedure circumstances relating solely to one of the parties to the dispute, without that party's consent.

(5) The mediator is not liable if the parties fail to reach an agreement.

(6) The mediator is not liable for non-performance of the agreement.

Chapter Four. Mediation Procedure

Art. 11. (1) The mediation procedure begins on the initiative of the parties to the dispute, either of whom may make a proposal to settle the dispute through mediation.

(2) The beginning of the mediation procedure is deemed to be the day on which the parties reach express agreement to commence it.

(3) A proposal to settle the dispute through mediation may also be made by the court or another competent authority before which the dispute has been referred for resolution.

(5) The parties' agreement that a possible future dispute between them be settled through mediation may also be agreed as a contractual clause. Such agreement does not constitute a bar to bringing an action before the court by a party to the contract; where a mediation procedure is conducted, the rules of Art. 140b, para. 1 of the Code of Civil Procedure regarding the progress of the court proceedings apply accordingly.

(6) In disputes involving a consumer and in labour disputes, the parties' agreement to settle the dispute through mediation takes effect only where given after the dispute has arisen.

Art. 11a. Limitation periods do not run for the duration of the mediation procedure.

Art. 12. (1) The mediation procedure is conducted by one or more mediators indicated by the parties.

(2) The parties to the dispute take part in the procedure in person or through a representative. Authorisation is given in writing.

(3) Lawyers, as well as other specialists, may also take part in the mediation procedure.

Art. 13. (1) Before the mediation procedure begins, an information meeting is held at which the mediator informs the parties to the dispute of the nature and principles of mediation, the manner in which it is conducted, the role of the mediator and its consequences. The mediator requires the parties' written consent to take part in the mediation procedure.

(2) Where consent under para. 1 is given, the mediator is bound to disclose to the parties all circumstances that might give rise to reasonable doubts as to his or her impartiality and neutrality, including where the mediator is a person: 1. who is the spouse or a relative in the direct line without limitation, in the collateral line up to the fourth degree, or by affinity up to the third degree, of one of the parties or of its representative; 2. who lives in de facto marital cohabitation with a party to the dispute that is the subject of the mediation; 3. who has been a representative or attorney of a party to the dispute that is the subject of the mediation; 4. in respect of whom other circumstances exist giving rise to reasonable doubt as to his or her impartiality.

(3) The mediator signs a declaration of impartiality for each of the parties, in which he or she also states the circumstances under para. 2, and provides it to the parties to the dispute.

(4) In the course of the procedure, the nature of the dispute is clarified, mutually acceptable options for a resolution are identified, and the possible framework of an agreement is outlined.

(5) In carrying out the above actions, the mediator may schedule separate meetings with each of the parties, while respecting their equal rights to participate in the procedure.

Art. 14. (1) Mediation is suspended: 1. by common agreement of the parties or at the request of one of the parties; 2. upon the death of the mediator; 3. in the cases provided for in Art. 10, para. 3.

Art. 15. (1) The mediation procedure is terminated: 1. upon reaching an agreement; 2. by mutual consent of the parties; 3. upon refusal by one of the parties; 4. upon the death of a party to the dispute; 5. upon the winding-up of the legal person that is a party to the dispute; 6. upon the expiry of 6 months from the beginning of the procedure.

(2) The parties' consent to terminate their dispute must be expressed clearly and unambiguously.

(3) Upon termination of the mediation procedure, any pending proceedings that had been stayed shall resume in accordance with the provisions of the law.

Chapter Five. The Agreement

Art. 16. (1) The content and form of the agreement are determined by the parties. The form may be oral, written, or written with notarial certification of the signatures of the parties to the dispute. A written agreement shall contain the place and date on which it was reached, the names of the parties and their addresses, what they have agreed upon, the name of the mediator, the date under Art. 11, para. 2, and the signatures of the parties.

(2) In the agreement, the parties may provide for liability for non-performance of the obligations set out therein.

Art. 17. (1) The agreement binds only the parties to the dispute and may not be relied upon against persons who did not take part in the procedure.

(2) The agreement obliges the parties only with respect to what they have agreed.

(3) An agreement that is contrary to, or circumvents, the law, or that offends good morals, is void.

Art. 18. (1) An agreement on a legal dispute within the meaning of Art. 1, para. 1 of this Act, reached in a mediation procedure, has the force of a court settlement and is subject to approval by the regional (district) courts of the country.

(2) Where the dispute is the subject of a pending court case, the agreement is subject to approval by the court hearing the case, including where the parties have agreed on matters going beyond the subject-matter of the case.

(3) Where the parties have reached an agreement relating to the subject-matter of several pending cases, it is approved by the court hearing the case first instituted. The parties shall present the approved court settlement in the other pending cases, which are terminated in whole or in part according to the content of the settlement.

(4) The court approves the agreement after its confirmation by the parties, provided it is not contrary to the law and good morals. The court hears the opinion of the prosecutor, where the latter participates as a party to the case.

Chapter Six. Mediation in Pending Court Cases

(This Chapter, Arts. 19-25, was newly introduced by SG No. 11/2023, in force as from 1 July 2024; it was declared unconstitutional by Constitutional Court Decision No. 11 of 1 July 2024 in constitutional case No. 11/2024 — SG No. 57/2024; the text below is the new text enacted by SG No. 55/2025.)

Art. 19. (1) In the cases and under the conditions provided for by law, the court shall require the parties to a pending court case to take part in an information meeting on the mediation procedure, held at a court mediation centre attached to the relevant court.

(2) After the mediator has informed the parties of the matters under Art. 13, para. 1, they may also discuss with him or her the possibilities of reaching an agreement on the specific dispute.

(3) After the information meeting has been held, and with the parties' consent, mediation procedures relating to disputes that are the subject of a pending court case are conducted at the court centre.

(4) After the information meeting, the parties may, at their discretion, also conduct mediation outside the court centre.

(5) A mediation procedure at a court centre may be conducted on the initiative of the parties to a pending court case also outside the cases under paras. 1 and 3.

(6) In all cases of mediation relating to a pending court case, Art. 140b, para. 1 of the Code of Civil Procedure, concerning the progress of the court proceedings, applies accordingly.

Art. 20. (1) A mediator at a court mediation centre may be a person who meets the requirements of Art. 8, para. 1, has completed higher education, and has passed an additional selection process and specialised training under a procedure laid down in the ordinance under Art. 25.

(2) Lists of mediators at the court mediation centres shall be kept at the regional (окръжни) courts. No fee shall be charged for the entry of mediators in the lists.

Art. 21. (1) The information meeting is conducted by one or more mediators from the relevant court mediation centre, designated by the centre's coordinator under the conditions and procedure laid down in the ordinance under Art. 25.

(2) The mediation procedure is conducted by one or more mediators of the relevant court mediation centre, indicated by common agreement of the parties, or, failing agreement, designated by the centre's coordinator, except in the cases under Art. 19, para. 4.

(3) At its discretion, depending on the subject-matter of the case, the court may direct that a mediator with legal education take part.

Art. 22. (1) In the cases under Art. 19, para. 1, the parties are required to take part in an information meeting with a mediator, at which he or she provides them with the information under Art. 13, para. 1, as well as regarding the consequences of the mediation procedure for the pending case.

(2) The parties take part in the information meeting in person; persons lacking legal capacity — through their legal representative, and persons with limited legal capacity — with the assistance of a curator. Where the State, a municipality or a legal person is a party to the case, they may also be represented by an attorney holding an express power of attorney. Where there are more than two parties, or where more than two persons take part on the side of the claimant or the defendant, they may expressly authorise one of them, or a third person, to represent them. The parties may also take part in the information meeting together with an attorney-at-law.

(3) The information meeting is postponed where there are valid reasons, of which the party notifies the coordinator of the court centre. A party may request postponement of the meeting only once.

(4) The mediator provides the court with information regarding the parties' participation in the information meeting, in compliance with the principle of confidentiality.

Art. 23. The information meeting and the mediation procedure relating to a pending court case under Art. 19, paras. 1 and 3, of a total duration of up to 3 hours, are paid for from the court's budget. The costs include the provision of premises and other conditions for holding the meetings, and the mediator's fee, as provided for in the ordinance under Art. 25.

Art. 24. (1) An agreement reached in a procedure under this Chapter is concluded in writing.

(2) (repealed — SG No. 55/2025)

(3) (repealed — SG No. 55/2025)

Art. 25. The Supreme Judicial Council adopts ordinances on: 1. the selection, status and activity of mediators at the court centres; 2. the organisation and conduct of information meetings and of mediation procedures at the court centres; 3. the amount of fees payable by the parties, the type of costs, and the remuneration of mediators; 4. the structure, organisation and coordination of the activity of the court mediation centres, and the duties of the coordinator.

Additional Provisions

§ 1. (New — SG No. 27/2011) For the purposes of this Act, a "cross-border dispute" also means: 1. a dispute in which at least one of the parties is domiciled or habitually resident in a Member State other than the Member State of domicile or habitual residence of any of the other parties on the date on which: (a) the parties agree to use mediation after the dispute has arisen; or (b) the parties are invited by the court seized of the case to use mediation to settle the dispute. 2. a dispute in which, following mediation between the parties, court proceedings or arbitration are commenced in a Member State other than that in which the parties were domiciled or habitually resident on the date referred to in item 1.

For the purposes of items 1 and 2, domicile is determined in accordance with Articles 59 and 60 of Council Regulation (EC) No 44/2001 of 22 December 2000 on jurisdiction and the recognition and enforcement of judgments in civil and commercial matters.

Transitional and Final Provisions

§ 1a. (Formerly § 1 — SG No. 27/2011) Within 6 months of the entry into force of the Act, the Minister of Justice shall adopt standards for the training of mediators, Procedural and Ethical Rules of Conduct for mediators, and shall establish and maintain a Uniform Register of Mediators.

§ 2. Implementation of the Act is entrusted to the Minister of Justice.

The Act was adopted by the 39th National Assembly on 2 December 2004 and bears the official seal of the National Assembly.

Transitional and Final Provisions of the Act Amending and Supplementing the Mediation Act (SG No. 86/2006): § 7. Within 6 months of the entry into force of this Act, persons entered in the Uniform Register of Mediators must certify, with appropriate documents submitted to the Ministry of Justice, that they meet the requirements of Art. 8, para. 1, items 1, 3 and 4. Within the same period, persons who meet the requirements of Art. 8, para. 1, items 1-4 and who were trained as mediators in the country or abroad before the entry into force of this Act may also apply for entry in the Uniform Register of Mediators. § 8. Within three months of the entry into force of this Act, the Minister of Justice shall issue the ordinance under Art. 8, para. 4. § 9. Within three months of the entry into force of this Act, the Council of Ministers shall adopt the tariff under Art. 8b. § 10. Paragraph 1, concerning Art. 8, para. 2, enters into force on the date of entry into force of the Treaty of Accession of the Republic of Bulgaria to the European Union.

Additional Provisions of the Act Amending and Supplementing the Mediation Act (SG No. 27/2011): § 11. This Act transposes the requirements of Directive 2008/52/EC of the European Parliament and of the Council of 21 May 2008 on certain aspects of mediation in civil and commercial matters (OJ L 136/3 of 24 May 2008).

Transitional and Final Provisions of the Act Amending and Supplementing the Mediation Act (SG No. 11/2023, in force as from 1 July 2024): § 10. The Supreme Judicial Council shall adopt the ordinances under Art. 25 of the Mediation Act and Art. 84a, para. 4 of the Judicial System Act within three months of the promulgation of the Act in the State Gazette. § 12. The Act enters into force on 1 July 2024.

Transitional and Final Provisions of the Act Amending and Supplementing the Code of Civil Procedure (SG No. 55/2025): § 16. The Supreme Judicial Council shall adopt the ordinances under Art. 25 of the Mediation Act within one month of the entry into force of this Act. § 17. This Act applies to proceedings instituted after its entry into force. Court proceedings pending at the entry into force of this Act shall be completed under the previously applicable rules. § 18. (1) Mediators who, before the entry into force of Decision No. 11 of 1 July 2024 in constitutional case No. 11/2024 of the Constitutional Court (SG No. 57/2024), successfully passed additional selection and specialised training for mediators at a court centre under Art. 20 of the Mediation Act and Ordinance No. 10 of 30 October 2023 on the selection, status and activity of mediators at court mediation centres (SG No. 94/2023), retain their status and shall be entered ex officio in the list of mediators of the relevant court centre after the entry into force of this Act. (2) Mediators who successfully passed the additional selection without having undergone specialised training shall be entered in the list of mediators of the relevant court centre after completing that training.

---

⚠️ AVIS IMPORTANT — TRADUCTION NON OFFICIELLE Ce qui suit est une traduction non officielle en français, réalisée avec l'assistance de l'intelligence artificielle, de la loi bulgare sur la médiation (Закон за медиацията). Elle est fournie à titre purement informatif : elle n'est ni certifiée, ni juridiquement contraignante, et ne saurait être invoquée devant une juridiction ou une autorité administrative. Le texte original et juridiquement contraignant est le texte bulgare publié au Държавен вестник (Journal officiel de la République de Bulgarie). Comme indiqué dans la section « Fonte » (Source) ci-dessus, le texte bulgare ici traduit a lui-même été reconstitué à partir de sources secondaires professionnelles recoupées entre elles, et non par accès direct au texte consolidé officiel : il est donc vivement recommandé de le vérifier auprès des sources officielles bulgares avant tout usage autre que purement informatif.

LOI SUR LA MÉDIATION

Publiée au Journal officiel (JO) n° 110 du 17 décembre 2004 ; modifiée par : JO n° 86/2006, JO n° 9/2011, JO n° 27/2011, JO n° 77/2018, JO n° 17/2019, JO n° 11/2023, JO n° 57/2024, JO n° 55/2025.

Chapitre premier. Dispositions générales

Art. 1er. (1) La présente loi régit les rapports liés à la médiation en tant que mode alternatif de règlement des litiges juridiques et non juridiques.

(2) La loi régit également la procédure de médiation dans les affaires civiles pendantes devant les juridictions.

Art. 2. La médiation est une procédure volontaire et confidentielle de règlement extrajudiciaire des litiges, dans laquelle un tiers — le médiateur — aide les parties en litige à parvenir à un accord.

Art. 3. (1) Peuvent faire l'objet d'une médiation les litiges civils, commerciaux, du travail, familiaux et administratifs liés aux droits des consommateurs, ainsi que d'autres litiges entre personnes physiques et/ou morales, y compris lorsqu'ils sont transfrontaliers.

(2) La médiation est également conduite dans les cas prévus par le Code de procédure pénale.

(3) La médiation n'est pas conduite lorsqu'une loi ou un autre acte normatif prévoit une autre procédure pour la conclusion d'un accord.

Art. 4. La médiation est exercée par des personnes physiques, qui peuvent s'associer aux fins de l'exercice de cette activité. Les personnes exerçant des fonctions juridictionnelles au sein du pouvoir judiciaire ne peuvent exercer d'activité de médiation.

Chapitre II. Principes de la médiation

Art. 5. Les parties disposent de possibilités égales de participer à la procédure de médiation. Elles y participent de leur plein gré et peuvent s'en retirer à tout moment.

Art. 6. (1) Le médiateur ne fait preuve d'aucun parti pris et n'impose pas de solution au litige.

(2) Dans la procédure de médiation, toutes les questions sont réglées d'un commun accord entre les parties.

Art. 7. (1) Les échanges relatifs au litige sont confidentiels. Les participants à la procédure de médiation sont tenus de garder secrets tous les faits, circonstances et documents dont ils ont eu connaissance au cours de la procédure, y compris pendant la réunion d'information relative à la procédure de médiation.

(2) Le médiateur ne peut être entendu comme témoin sur des circonstances qui lui ont été confiées par les participants et qui sont pertinentes pour le règlement du litige objet de la médiation, sauf consentement exprès du participant qui les lui a confiées.

(3) Une exception au caractère confidentiel de la médiation est admise dans les cas où : 1. cela est nécessaire pour les besoins de la procédure pénale ou lié à la protection de l'ordre public ; 2. il convient d'assurer la protection des intérêts d'enfants ou de prévenir une atteinte à l'intégrité physique ou psychique d'une personne déterminée ; ou 3. la divulgation du contenu de l'accord issu de la médiation est nécessaire à sa mise en œuvre et à son exécution.

Chapitre III. Statut juridique du médiateur

Art. 8. (1) Ne peut être médiateur qu'une personne capable qui remplit les conditions suivantes : 1. n'avoir pas été condamnée pour une infraction de droit commun ; 2. avoir suivi avec succès une formation de médiateur ; 3. ne pas avoir été déchue du droit d'exercer une profession ou une activité ; 4. être titulaire, si elle est ressortissante étrangère, d'un titre de séjour de longue durée ou permanent en République de Bulgarie ; 5. être inscrite au Registre unique des médiateurs tenu auprès du ministre de la Justice.

(2) La condition prévue à l'alinéa 1, point 4, ne s'applique pas aux ressortissants des États membres de l'Union européenne, des autres États de l'Espace économique européen et de la Suisse.

(3) Le ministre de la Justice, ou un fonctionnaire du ministère désigné par lui, délivre au médiateur une attestation de son inscription au Registre unique des médiateurs.

(4) Le ministre de la Justice approuve, par arrêté, les organismes qui forment les médiateurs. Les conditions et la procédure de cette approbation, ainsi que les exigences relatives à la formation des médiateurs, sont fixées par un règlement du ministre de la Justice.

(5) Lorsque le candidat médiateur, ou l'organisme sollicitant l'agrément pour former des médiateurs, ne remplit pas les conditions légales, le ministre de la Justice, ou le fonctionnaire désigné par lui, refuse par arrêté motivé l'inscription au Registre unique des médiateurs, ou l'agrément, selon le cas. L'arrêté est susceptible de recours selon les règles du Code de procédure administrative devant le tribunal administratif compétent.

Art. 8a. (1) Le ministre de la Justice, ou un fonctionnaire du ministère désigné par lui, crée et tient le Registre unique des médiateurs.

(2) Sont inscrits au Registre unique des médiateurs : 1. le nom, le numéro civil unique (numéro personnel de l'étranger), la nationalité, la formation, la profession, une éventuelle spécialisation complémentaire dans le domaine de la médiation, l'organisme au sein duquel la personne a été formée, la maîtrise de langues étrangères, l'adresse et le numéro de téléphone de contact, ainsi que le numéro du médiateur ; 2. la radiation du médiateur ; 3. l'organisme au sein duquel le médiateur a été formé ; 4. les modifications des circonstances visées à l'art. 8, alinéa 1, points 1, 3 et 4.

(3) Le Registre unique des médiateurs est public.

(4) Toute personne inscrite au Registre unique des médiateurs déclare par écrit au ministre de la Justice, ou au fonctionnaire désigné par lui, les modifications des circonstances soumises à inscription, dans un délai de 14 jours à compter de leur survenance.

(5) Lorsque l'une des conditions prévues à l'art. 8, alinéa 1, points 1, 3 et 4 cesse d'être remplie, le ministre de la Justice, ou le fonctionnaire désigné, prend un arrêté radiant le médiateur du Registre unique des médiateurs. L'arrêté est susceptible de recours selon les règles du Code de procédure administrative devant le tribunal administratif compétent.

(6) Les modalités d'inscription et de radiation du Registre unique des médiateurs sont fixées par le règlement prévu à l'art. 8, alinéa 4.

(7) Les informations visées à l'alinéa 2, point 1, relatives au numéro civil unique (numéro personnel de l'étranger), sont communiquées dans le respect des exigences de protection des données à caractère personnel.

Art. 8b. Le ministère de la Justice perçoit une taxe pour l'inscription au Registre unique des médiateurs et pour l'agrément des organismes formant des médiateurs, dont le montant est fixé par un tarif adopté par le Conseil des ministres.

Art. 9. (1) Le médiateur exerce son activité de bonne foi, dans le respect de la loi, des bonnes mœurs et des règles procédurales et déontologiques de conduite du médiateur. Ces règles sont fixées par le règlement prévu à l'art. 8, alinéa 4.

(2) Le médiateur n'accepte de conduire la procédure que s'il peut garantir son indépendance, son impartialité et sa neutralité.

Art. 10. (1) Le médiateur ne peut donner de conseils juridiques.

(2) Au cours de la procédure, le médiateur est tenu de prendre en compte l'avis de chacune des parties au litige.

(3) Le médiateur se retire de la procédure en cas de survenance de circonstances susceptibles de faire naître un doute quant à son indépendance, son impartialité et sa neutralité.

(4) Le médiateur ne peut communiquer aux autres participants à la procédure des circonstances concernant exclusivement l'une des parties au litige, sans le consentement de celle-ci.

(5) Le médiateur n'est pas responsable si les parties ne parviennent pas à un accord.

(6) Le médiateur n'est pas responsable de l'inexécution de l'accord.

Chapitre IV. Procédure de médiation

Art. 11. (1) La procédure de médiation débute à l'initiative des parties au litige, chacune d'elles pouvant faire une proposition de règlement du litige par la médiation.

(2) Est considéré comme début de la procédure de médiation le jour où les parties sont parvenues à un accord exprès sur son engagement.

(3) Une proposition de règlement du litige par la médiation peut également être faite par la juridiction ou une autre autorité compétente devant laquelle le litige a été porté pour décision.

(5) Le consentement des parties à ce qu'un éventuel litige futur entre elles soit réglé par la médiation peut également être stipulé comme clause contractuelle. Ce consentement ne fait pas obstacle à ce qu'une partie au contrat introduise une action en justice ; lors du déroulement d'une procédure de médiation, les règles de l'art. 140b, alinéa 1, du Code de procédure civile relatives au déroulement de la procédure judiciaire s'appliquent en conséquence.

(6) Dans les litiges impliquant un consommateur et dans les litiges du travail, le consentement des parties à régler le litige par la médiation ne produit effet que s'il est donné après la naissance du litige.

Art. 11a. La prescription ne court pas pendant la durée de la procédure de médiation.

Art. 12. (1) La procédure de médiation est conduite par un ou plusieurs médiateurs désignés par les parties.

(2) Les parties au litige participent à la procédure en personne ou par l'intermédiaire d'un représentant. La procuration est donnée par écrit.

(3) Des avocats, ainsi que d'autres spécialistes, peuvent également participer à la procédure de médiation.

Art. 13. (1) Avant le début de la procédure de médiation, une réunion d'information est organisée, au cours de laquelle le médiateur informe les parties au litige de la nature et des principes de la médiation, des modalités de son déroulement, du rôle du médiateur et de ses conséquences. Le médiateur demande aux parties leur consentement écrit à participer à la procédure de médiation.

(2) En cas de consentement donné en application de l'alinéa 1, le médiateur est tenu d'indiquer aux parties toutes les circonstances susceptibles de faire naître chez elles des doutes fondés quant à son impartialité et à sa neutralité, y compris lorsque le médiateur est une personne : 1. qui est le conjoint ou un parent en ligne directe sans limitation, en ligne collatérale jusqu'au quatrième degré, ou allié jusqu'au troisième degré, de l'une des parties ou de son représentant ; 2. qui vit en concubinage de fait avec une partie au litige objet de la médiation ; 3. qui a été représentant ou mandataire d'une partie au litige objet de la médiation ; 4. à l'égard de laquelle existent d'autres circonstances faisant naître un doute fondé quant à son impartialité.

(3) Le médiateur signe pour chacune des parties une déclaration d'impartialité, dans laquelle il indique également les circonstances visées à l'alinéa 2, et la remet aux parties au litige.

(4) Au cours de la procédure, la nature du litige est clarifiée, des solutions mutuellement acceptables sont recherchées et le cadre possible d'un accord est esquissé.

(5) Dans l'accomplissement de ces actes, le médiateur peut organiser des réunions séparées avec chacune des parties, dans le respect de leurs droits égaux de participation à la procédure.

Art. 14. (1) La médiation est suspendue : 1. d'un commun accord des parties ou à la demande de l'une d'elles ; 2. en cas de décès du médiateur ; 3. dans les cas prévus à l'art. 10, alinéa 3.

Art. 15. (1) La procédure de médiation prend fin : 1. par la conclusion d'un accord ; 2. par consentement mutuel des parties ; 3. en cas de renonciation de l'une des parties ; 4. en cas de décès d'une partie au litige ; 5. en cas de dissolution de la personne morale partie au litige ; 6. à l'expiration d'un délai de 6 mois à compter du début de la procédure.

(2) Le consentement des parties à mettre fin à leur litige doit être exprimé de manière claire et non équivoque.

(3) En cas de fin de la procédure de médiation, la procédure judiciaire pendante qui avait été suspendue reprend conformément aux dispositions de la loi.

Chapitre V. L'accord

Art. 16. (1) Le contenu et la forme de l'accord sont déterminés par les parties. La forme peut être orale, écrite, ou écrite avec certification notariale des signatures des parties au litige. L'accord écrit contient le lieu et la date auxquels il a été conclu, les noms des parties et leurs adresses, l'objet de leur accord, le nom du médiateur, la date visée à l'art. 11, alinéa 2, et les signatures des parties.

(2) Les parties peuvent prévoir dans l'accord une responsabilité en cas d'inexécution des obligations qui y sont énoncées.

Art. 17. (1) L'accord ne lie que les parties au litige et ne peut être opposé à des personnes qui n'ont pas participé à la procédure.

(2) L'accord n'oblige les parties que pour ce dont elles sont convenues.

(3) Est nul l'accord contraire à la loi ou qui l'élude, ainsi que celui qui porte atteinte aux bonnes mœurs.

Art. 18. (1) L'accord relatif à un litige juridique au sens de l'art. 1er, alinéa 1, de la présente loi, conclu dans le cadre d'une procédure de médiation, a la force d'une transaction judiciaire et est soumis à l'homologation des tribunaux de district (de première instance) du pays.

(2) Lorsque le litige fait l'objet d'une procédure judiciaire pendante, l'accord est soumis à l'homologation du tribunal saisi de l'affaire, y compris lorsque les parties se sont accordées sur des points excédant l'objet de l'affaire.

(3) Lorsque les parties sont parvenues à un accord portant sur l'objet de plusieurs affaires pendantes, celui-ci est homologué par le tribunal saisi de l'affaire introduite en premier. Les parties produisent la transaction judiciaire homologuée dans les autres affaires pendantes, lesquelles sont clôturées en tout ou en partie selon le contenu de la transaction.

(4) Le tribunal homologue l'accord après sa confirmation par les parties, s'il n'est pas contraire à la loi et aux bonnes mœurs. Le tribunal entend l'avis du procureur, lorsque celui-ci participe comme partie à l'affaire.

Chapitre VI. Médiation dans les affaires judiciaires pendantes

(Le présent chapitre, art. 19 à 25, a été introduit ex novo par le JO n° 11/2023, en vigueur depuis le 1er juillet 2024 ; il a été déclaré inconstitutionnel par la décision n° 11 du 1er juillet 2024 rendue dans l'affaire constitutionnelle n° 11/2024 de la Cour constitutionnelle — JO n° 57/2024 ; le texte reproduit ci-dessous est le nouveau texte issu du JO n° 55/2025.)

Art. 19. (1) Dans les cas et conditions prévus par la loi, le tribunal enjoint aux parties à une affaire judiciaire pendante de participer à une réunion d'information sur la procédure de médiation, qui se tient dans un centre judiciaire de médiation institué auprès de la juridiction compétente.

(2) Après que le médiateur a informé les parties des éléments visés à l'art. 13, alinéa 1, celles-ci peuvent également examiner avec lui les possibilités de parvenir à un accord sur le litige concerné.

(3) Après la tenue de la réunion d'information, et avec le consentement des parties, des procédures de médiation relatives à des litiges faisant l'objet d'une affaire judiciaire pendante se déroulent au centre judiciaire.

(4) Après la réunion d'information, les parties peuvent, à leur convenance, également recourir à la médiation en dehors du centre judiciaire.

(5) Une procédure de médiation au sein d'un centre judiciaire peut être conduite à l'initiative des parties à une affaire pendante également en dehors des cas prévus aux alinéas 1 et 3.

(6) Dans tous les cas de médiation relative à une affaire judiciaire pendante, l'art. 140b, alinéa 1, du Code de procédure civile, relatif au déroulement de la procédure judiciaire, s'applique en conséquence.

Art. 20. (1) Peut être médiateur auprès d'un centre judiciaire de médiation la personne qui remplit les conditions de l'art. 8, alinéa 1, qui a achevé des études supérieures et qui a suivi une sélection complémentaire et une formation spécialisée selon les modalités fixées par le règlement prévu à l'art. 25.

(2) Des listes des médiateurs des centres judiciaires de médiation sont tenues auprès des tribunaux régionaux (окръжни съдилища). Aucune taxe n'est perçue pour l'inscription des médiateurs sur ces listes.

Art. 21. (1) La réunion d'information est conduite par un ou plusieurs médiateurs du centre judiciaire de médiation compétent, désignés par le coordinateur du centre selon les conditions et modalités prévues par le règlement visé à l'art. 25.

(2) La procédure de médiation est conduite par un ou plusieurs médiateurs du centre judiciaire de médiation compétent, désignés d'un commun accord par les parties ou, à défaut d'accord, désignés par le coordinateur du centre, sauf dans les cas prévus à l'art. 19, alinéa 4.

(3) Le tribunal peut, à sa discrétion et selon l'objet de l'affaire, exiger la participation d'un médiateur ayant une formation juridique.

Art. 22. (1) Dans les cas prévus à l'art. 19, alinéa 1, les parties sont tenues de participer à une réunion d'information avec un médiateur, au cours de laquelle celui-ci leur fournit les informations visées à l'art. 13, alinéa 1, ainsi que celles relatives aux conséquences de la procédure de médiation sur l'affaire pendante.

(2) Les parties participent personnellement à la réunion d'information ; les personnes dépourvues de capacité juridique — par l'intermédiaire de leur représentant légal, et les personnes à capacité juridique limitée — avec l'assistance de leur curateur. Lorsque l'État, une commune ou une personne morale est partie à l'affaire, ils peuvent également être représentés par un mandataire muni d'une procuration expresse. Lorsque les parties sont plus de deux, ou que plus de deux personnes participent du côté du demandeur ou du défendeur, elles peuvent expressément mandater l'une d'entre elles, ou un tiers, pour les représenter. Les parties peuvent également participer à la réunion d'information accompagnées de leur avocat.

(3) La réunion d'information est reportée en cas de motifs valables, dont la partie informe le coordinateur du centre judiciaire. La partie ne peut demander qu'un seul report de la réunion.

(4) Le médiateur fournit au tribunal des informations relatives à la participation des parties à la réunion d'information, dans le respect du principe de confidentialité.

Art. 23. La réunion d'information et la procédure de médiation relatives à une affaire judiciaire pendante visées à l'art. 19, alinéas 1 et 3, d'une durée totale allant jusqu'à 3 heures, sont prises en charge par le budget du tribunal. Les frais comprennent la mise à disposition des locaux et des autres conditions nécessaires à la tenue des réunions, ainsi que la rémunération du médiateur, telles que prévues par le règlement visé à l'art. 25.

Art. 24. (1) L'accord conclu dans le cadre d'une procédure relevant du présent chapitre est établi par écrit.

(2) (abrogé — JO n° 55/2025)

(3) (abrogé — JO n° 55/2025)

Art. 25. Le Conseil supérieur de la magistrature adopte des règlements relatifs à : 1. la sélection, le statut et l'activité des médiateurs auprès des centres judiciaires ; 2. l'organisation et le déroulement des réunions d'information et des procédures de médiation au sein des centres judiciaires ; 3. le montant des taxes dues par les parties, la nature des frais et la rémunération des médiateurs ; 4. la structure, l'organisation et la coordination de l'activité des centres judiciaires de médiation ainsi que les attributions du coordinateur.

Dispositions complémentaires

§ 1er. (Nouveau — JO n° 27/2011) Au sens de la présente loi, constitue également un « litige transfrontalier » : 1. le litige dans lequel au moins une des parties est domiciliée ou a sa résidence habituelle dans un État membre autre que l'État membre de domicile ou de résidence habituelle de l'une quelconque des autres parties, à la date à laquelle : a) les parties conviennent de recourir à la médiation après la naissance du litige, ou b) les parties sont invitées par la juridiction saisie de l'affaire à recourir à la médiation pour régler le litige. 2. le litige dans lequel, à la suite d'une médiation entre les parties, une procédure judiciaire ou arbitrale est engagée dans un État membre autre que celui dans lequel les parties étaient domiciliées ou avaient leur résidence habituelle à la date visée au point 1.

Aux fins des points 1 et 2, le domicile est déterminé conformément aux articles 59 et 60 du règlement (CE) n° 44/2001 du Conseil du 22 décembre 2000 concernant la compétence judiciaire, la reconnaissance et l'exécution des décisions en matière civile et commerciale.

Dispositions transitoires et finales

§ 1a. (ancien § 1 — JO n° 27/2011) Dans un délai de 6 mois à compter de l'entrée en vigueur de la loi, le ministre de la Justice adopte les normes de formation du médiateur, les Règles procédurales et déontologiques de conduite du médiateur, et crée et tient le Registre unique des médiateurs.

§ 2. L'exécution de la loi est confiée au ministre de la Justice.

La loi a été adoptée par la 39ᵉ Assemblée nationale le 2 décembre 2004 et revêtue du sceau officiel de l'Assemblée nationale.

Dispositions transitoires et finales de la loi modifiant et complétant la loi sur la médiation (JO n° 86/2006) : § 7. Dans un délai de 6 mois à compter de l'entrée en vigueur de la présente loi, les personnes inscrites au Registre unique des médiateurs doivent attester, par les documents appropriés adressés au ministère de la Justice, qu'elles remplissent les conditions de l'art. 8, alinéa 1, points 1, 3 et 4. Dans ce même délai, les personnes remplissant les conditions de l'art. 8, alinéa 1, points 1 à 4 et ayant été formées comme médiateurs en Bulgarie ou à l'étranger avant l'entrée en vigueur de la présente loi peuvent également présenter une demande d'inscription au Registre unique des médiateurs. § 8. Dans un délai de trois mois à compter de l'entrée en vigueur de la présente loi, le ministre de la Justice édicte le règlement prévu à l'art. 8, alinéa 4. § 9. Dans un délai de trois mois à compter de l'entrée en vigueur de la présente loi, le Conseil des ministres adopte le tarif prévu à l'art. 8b. § 10. Le § 1er, relatif à l'art. 8, alinéa 2, entre en vigueur à la date d'entrée en vigueur du traité d'adhésion de la République de Bulgarie à l'Union européenne.

Dispositions complémentaires de la loi modifiant et complétant la loi sur la médiation (JO n° 27/2011) : § 11. La présente loi transpose les exigences de la directive 2008/52/CE du Parlement européen et du Conseil du 21 mai 2008 sur certains aspects de la médiation en matière civile et commerciale (JO UE L 136/3 du 24 mai 2008).

Dispositions transitoires et finales de la loi modifiant et complétant la loi sur la médiation (JO n° 11/2023, en vigueur depuis le 1er juillet 2024) : § 10. Le Conseil supérieur de la magistrature adopte les règlements prévus à l'art. 25 de la loi sur la médiation et à l'art. 84a, alinéa 4, de la loi sur le pouvoir judiciaire dans un délai de trois mois à compter de la publication de la loi au Journal officiel. § 12. La loi entre en vigueur le 1er juillet 2024.

Dispositions transitoires et finales de la loi modifiant et complétant le Code de procédure civile (JO n° 55/2025) : § 16. Le Conseil supérieur de la magistrature adopte les règlements prévus à l'art. 25 de la loi sur la médiation dans un délai d'un mois à compter de l'entrée en vigueur de la présente loi. § 17. La présente loi s'applique aux procédures engagées après son entrée en vigueur. Les procédures judiciaires pendantes à la date d'entrée en vigueur de la présente loi sont menées à leur terme selon les règles antérieures. § 18. (1) Les médiateurs qui, avant l'entrée en vigueur de la décision n° 11 du 1er juillet 2024 rendue dans l'affaire constitutionnelle n° 11/2024 de la Cour constitutionnelle (JO n° 57/2024), avaient réussi la sélection complémentaire et la formation spécialisée de médiateur auprès d'un centre judiciaire en application de l'art. 20 de la loi sur la médiation et du règlement n° 10 du 30 octobre 2023 relatif à la sélection, au statut et à l'activité des médiateurs dans les centres judiciaires de médiation (JO n° 94/2023), conservent leur statut et sont inscrits d'office sur la liste des médiateurs du centre judiciaire concerné après l'entrée en vigueur de la présente loi. (2) Les médiateurs ayant réussi la sélection complémentaire sans avoir suivi la formation spécialisée sont inscrits sur la liste des médiateurs du centre judiciaire concerné après avoir suivi cette formation.

---

⚠️ AVISO IMPORTANTE — TRADUCCIÓN NO OFICIAL El siguiente es un texto traducido de forma no oficial al español, con la asistencia de inteligencia artificial, de la Ley de Mediación de la República de Bulgaria (Закон за медиацията). Se ofrece con fines meramente informativos: no está certificado, carece de valor legal y no puede invocarse ante ningún órgano judicial o administrativo. El texto original y jurídicamente vinculante es el texto búlgaro publicado en el Държавен вестник (Diario Oficial del Estado búlgaro). Como se explica en el apartado «Fonte» (Fuente) más arriba, el propio texto búlgaro aquí traducido fue reconstruido a partir de fuentes secundarias profesionales contrastadas entre sí, y no mediante acceso directo al texto consolidado oficial: se recomienda encarecidamente verificarlo con las fuentes oficiales búlgaras antes de cualquier uso que no sea meramente informativo.

LEY DE MEDIACIÓN

Publicada en el Diario Oficial (DO) n.º 110 de 17 de diciembre de 2004; modificada por: DO n.º 86/2006, DO n.º 9/2011, DO n.º 27/2011, DO n.º 77/2018, DO n.º 17/2019, DO n.º 11/2023, DO n.º 57/2024, DO n.º 55/2025.

Capítulo primero. Disposiciones generales

Art. 1. (1) La presente ley regula las relaciones vinculadas a la mediación como medio alternativo de resolución de controversias jurídicas y no jurídicas.

(2) La ley regula asimismo el procedimiento de mediación en los procesos civiles pendientes ante los tribunales.

Art. 2. La mediación es un procedimiento voluntario y confidencial de resolución extrajudicial de controversias, en el que un tercero —el mediador— asiste a las partes en litigio para alcanzar un acuerdo.

Art. 3. (1) Pueden ser objeto de mediación las controversias civiles, mercantiles, laborales, familiares y administrativas relacionadas con los derechos de los consumidores, así como otras controversias entre personas físicas y/o jurídicas, incluidas las transfronterizas.

(2) La mediación también se lleva a cabo en los casos previstos en el Código Procesal Penal.

(3) La mediación no se lleva a cabo cuando una ley u otro acto normativo prevea un procedimiento distinto para la celebración de un acuerdo.

Art. 4. La mediación es ejercida por personas físicas, que pueden asociarse a los efectos del ejercicio de esta actividad. Las personas que desempeñen funciones jurisdiccionales dentro del sistema del poder judicial no podrán ejercer actividad de mediación.

Capítulo II. Principios de la mediación

Art. 5. Las partes tienen igualdad de oportunidades para participar en el procedimiento de mediación. Participan en el procedimiento por su propia voluntad y pueden retirarse en cualquier momento.

Art. 6. (1) El mediador no mostrará parcialidad ni impondrá una solución a la controversia.

(2) En el procedimiento de mediación, todas las cuestiones se resuelven por mutuo acuerdo de las partes.

Art. 7. (1) Las deliberaciones relativas a la controversia son confidenciales. Los participantes en el procedimiento de mediación están obligados a guardar secreto sobre todas las circunstancias, hechos y documentos de los que hayan tenido conocimiento en el curso del procedimiento, incluso durante la reunión informativa sobre el procedimiento de mediación.

(2) El mediador no podrá ser interrogado como testigo sobre circunstancias que le hayan sido confiadas por los participantes y que sean relevantes para la resolución de la controversia objeto de la mediación, salvo con el consentimiento expreso del participante que se las haya confiado.

(3) Se admite una excepción al carácter confidencial de la mediación en los casos en que: 1. ello sea necesario por razones vinculadas a las necesidades del proceso penal o a la protección del orden público; 2. deba garantizarse la protección de los intereses de menores o prevenirse un atentado contra la integridad física o psíquica de una persona determinada; o 3. la divulgación del contenido del acuerdo alcanzado como resultado de la mediación sea necesaria para su aplicación y ejecución.

Capítulo III. Estatuto jurídico del mediador

Art. 8. (1) Solo podrá ser mediador una persona con capacidad de obrar que reúna los siguientes requisitos: 1. no haber sido condenada por delitos comunes; 2. haber completado con éxito un curso de formación de mediador; 3. no haber sido privada del derecho a ejercer una profesión o actividad; 4. si se trata de un ciudadano extranjero, ser titular de un permiso de residencia de larga duración o permanente en la República de Bulgaria; 5. estar inscrita en el Registro Único de Mediadores llevado por el Ministro de Justicia.

(2) El requisito del apartado 1, punto 4, no se aplica a los nacionales de los Estados miembros de la Unión Europea, de los demás Estados del Espacio Económico Europeo y de Suiza.

(3) El Ministro de Justicia, o un funcionario del ministerio designado por él, expide al mediador un certificado de su inscripción en el Registro Único de Mediadores.

(4) El Ministro de Justicia aprueba, mediante resolución, las organizaciones que forman a los mediadores. Las condiciones y el procedimiento para su aprobación, así como los requisitos para la formación de los mediadores, se establecen mediante reglamento del Ministro de Justicia.

(5) Cuando la persona candidata a mediador, o la organización que solicite la aprobación para formar mediadores, no reúnan los requisitos legales, el Ministro de Justicia, o el funcionario designado por él, denegará mediante resolución motivada la inscripción en el Registro Único de Mediadores, o la aprobación, según corresponda. La resolución podrá recurrirse conforme al Código de Procedimiento Administrativo ante el tribunal administrativo competente.

Art. 8a. (1) El Ministro de Justicia, o un funcionario del ministerio designado por él, crea y mantiene el Registro Único de Mediadores.

(2) En el Registro Único de Mediadores se inscribirán: 1. el nombre, el número civil único (número personal del extranjero), la nacionalidad, la formación, la profesión, la especialización adicional en el ámbito de la mediación, la organización en la que la persona fue formada, el dominio de idiomas extranjeros, la dirección y el teléfono de contacto, y el número del mediador; 2. la baja y cancelación del mediador; 3. la organización en la que se formó el mediador; 4. las modificaciones de las circunstancias previstas en el art. 8, apartado 1, puntos 1, 3 y 4.

(3) El Registro Único de Mediadores es público.

(4) La persona inscrita en el Registro Único de Mediadores comunicará por escrito al Ministro de Justicia, o al funcionario designado por él, las modificaciones de las circunstancias sujetas a inscripción, en el plazo de 14 días desde que se produzcan.

(5) Cuando deje de cumplirse alguno de los requisitos del art. 8, apartado 1, puntos 1, 3 y 4, el Ministro de Justicia, o el funcionario designado, dictará resolución por la que se dé de baja al mediador en el Registro Único de Mediadores. La resolución podrá recurrirse conforme al Código de Procedimiento Administrativo ante el tribunal administrativo competente.

(6) El procedimiento de inscripción y baja en el Registro Único de Mediadores se establece mediante el reglamento previsto en el art. 8, apartado 4.

(7) La información prevista en el apartado 2, punto 1, relativa al número civil único (número personal del extranjero), se facilitará observando las exigencias de protección de datos personales.

Art. 8b. El Ministerio de Justicia percibirá una tasa por la inscripción en el Registro Único de Mediadores y por la aprobación de las organizaciones que forman a los mediadores, cuyo importe se fijará mediante una tarifa aprobada por el Consejo de Ministros.

Art. 9. (1) El mediador ejercerá su actividad de buena fe, respetando la ley, las buenas costumbres y las normas procedimentales y éticas de conducta del mediador. Dichas normas se establecerán mediante el reglamento previsto en el art. 8, apartado 4.

(2) El mediador solo aceptará dirigir el procedimiento si puede garantizar su independencia, imparcialidad y neutralidad.

Art. 10. (1) El mediador no podrá dar asesoramiento jurídico.

(2) Durante el procedimiento, el mediador estará obligado a tener en cuenta la opinión de cada una de las partes en la controversia.

(3) El mediador se retirará del procedimiento cuando surjan circunstancias que puedan suscitar dudas sobre su independencia, imparcialidad y neutralidad.

(4) El mediador no podrá comunicar a los demás participantes en el procedimiento circunstancias que afecten únicamente a una de las partes en la controversia, sin el consentimiento de esta.

(5) El mediador no responderá si las partes no alcanzan un acuerdo.

(6) El mediador no responderá por el incumplimiento del acuerdo.

Capítulo IV. Procedimiento de mediación

Art. 11. (1) El procedimiento de mediación se iniciará a iniciativa de las partes en la controversia, pudiendo cualquiera de ellas formular una propuesta de resolución de la controversia mediante mediación.

(2) Se considerará como inicio del procedimiento de mediación el día en que las partes hayan alcanzado un acuerdo expreso sobre su comienzo.

(3) Una propuesta de resolución de la controversia mediante mediación también podrá formularla el tribunal u otro órgano competente ante el que se haya sometido la controversia para su resolución.

(5) El consentimiento de las partes para que una eventual controversia futura entre ellas se resuelva mediante mediación también podrá pactarse como cláusula contractual. Dicho consentimiento no constituirá obstáculo para que una parte del contrato interponga una acción ante el tribunal; en el desarrollo del procedimiento de mediación se aplicarán en consecuencia las normas del art. 140b, apartado 1, del Código Procesal Civil, relativas al desarrollo del proceso judicial.

(6) En las controversias en las que intervenga un consumidor y en las controversias laborales, el consentimiento de las partes para resolver la controversia mediante mediación solo surtirá efecto cuando se haya prestado después de haber surgido la controversia.

Art. 11a. La prescripción no correrá mientras dure el procedimiento de mediación.

Art. 12. (1) El procedimiento de mediación será dirigido por uno o más mediadores designados por las partes.

(2) Las partes en la controversia participarán en el procedimiento personalmente o a través de representante. El apoderamiento se otorgará por escrito.

(3) En el procedimiento de mediación también podrán participar abogados, así como otros especialistas.

Art. 13. (1) Antes de iniciarse el procedimiento de mediación se celebrará una reunión informativa, en la que el mediador informará a las partes en la controversia sobre la naturaleza y los principios de la mediación, el modo en que se desarrolla, el papel del mediador y sus consecuencias. El mediador requerirá de las partes el consentimiento escrito para participar en el procedimiento de mediación.

(2) En caso de otorgarse el consentimiento previsto en el apartado 1, el mediador estará obligado a indicar a las partes todas las circunstancias que puedan suscitarles dudas fundadas sobre su imparcialidad y neutralidad, incluido cuando el mediador sea una persona: 1. que sea cónyuge o pariente en línea recta sin limitación, en línea colateral hasta el cuarto grado, o por afinidad hasta el tercer grado, de alguna de las partes o de su representante; 2. que conviva de hecho more uxorio con una parte de la controversia objeto de la mediación; 3. que haya sido representante o apoderado de una parte de la controversia objeto de la mediación; 4. respecto de la cual existan otras circunstancias que susciten una duda fundada sobre su imparcialidad.

(3) El mediador suscribirá, para cada una de las partes, una declaración de imparcialidad, en la que indicará también las circunstancias del apartado 2, y la entregará a las partes de la controversia.

(4) En el curso del procedimiento se aclarará la naturaleza de la controversia, se determinarán opciones de solución mutuamente aceptables y se esbozará el posible marco de un acuerdo.

(5) En la realización de dichas actuaciones, el mediador podrá convocar reuniones separadas con cada una de las partes, respetando su igualdad de derechos de participación en el procedimiento.

Art. 14. (1) La mediación se suspenderá: 1. por acuerdo común de las partes o a petición de una de ellas; 2. en caso de fallecimiento del mediador; 3. en los casos previstos en el art. 10, apartado 3.

Art. 15. (1) El procedimiento de mediación se dará por terminado: 1. al alcanzarse un acuerdo; 2. por mutuo consentimiento de las partes; 3. por renuncia de una de las partes; 4. por fallecimiento de una parte de la controversia; 5. por extinción de la persona jurídica que sea parte de la controversia; 6. transcurridos 6 meses desde el inicio del procedimiento.

(2) El consentimiento de las partes para poner fin a su controversia deberá expresarse de forma clara e inequívoca.

(3) En caso de terminación del procedimiento de mediación, el proceso judicial pendiente que hubiera sido suspendido se reanudará conforme a lo dispuesto en la ley.

Capítulo V. El acuerdo

Art. 16. (1) El contenido y la forma del acuerdo serán determinados por las partes. La forma podrá ser oral, escrita, o escrita con legitimación notarial de las firmas de las partes de la controversia. El acuerdo escrito contendrá el lugar y la fecha en que se alcanzó, los nombres de las partes y sus domicilios, el objeto de lo acordado, el nombre del mediador, la fecha prevista en el art. 11, apartado 2, y las firmas de las partes.

(2) En el acuerdo, las partes podrán prever la responsabilidad por el incumplimiento de las obligaciones en él establecidas.

Art. 17. (1) El acuerdo vinculará únicamente a las partes de la controversia y no podrá oponerse a personas que no hayan participado en el procedimiento.

(2) El acuerdo obligará a las partes solo respecto de lo que hayan pactado.

(3) Será nulo el acuerdo contrario a la ley o que la eluda, así como aquel que atente contra las buenas costumbres.

Art. 18. (1) El acuerdo sobre una controversia jurídica en el sentido del art. 1, apartado 1, de la presente ley, alcanzado en un procedimiento de mediación, tendrá la fuerza de una transacción judicial y estará sujeto a la aprobación de los tribunales de distrito (de primera instancia) del país.

(2) Cuando la controversia sea objeto de un proceso judicial pendiente, el acuerdo estará sujeto a la aprobación del tribunal que conozca del asunto, incluso cuando las partes se hayan puesto de acuerdo sobre cuestiones que excedan del objeto del proceso.

(3) Cuando las partes hayan alcanzado un acuerdo relativo al objeto de varios procesos pendientes, este será aprobado por el tribunal que conozca del proceso incoado en primer lugar. Las partes presentarán la transacción judicial aprobada en los demás procesos pendientes, los cuales se darán por terminados total o parcialmente según el contenido de la transacción.

(4) El tribunal aprobará el acuerdo tras su confirmación por las partes, siempre que no sea contrario a la ley ni a las buenas costumbres. El tribunal oirá el parecer del fiscal, cuando este participe como parte en el proceso.

Capítulo VI. Mediación en procesos judiciales pendientes

(El presente Capítulo, arts. 19 a 25, fue introducido ex novo por el DO n.º 11/2023, en vigor desde el 1 de julio de 2024; fue declarado inconstitucional por la Decisión n.º 11, de 1 de julio de 2024, dictada en el asunto constitucional n.º 11/2024 del Tribunal Constitucional — DO n.º 57/2024; el texto que se reproduce a continuación es el nuevo texto introducido por el DO n.º 55/2025.)

Art. 19. (1) En los casos y bajo las condiciones previstos por la ley, el tribunal ordenará a las partes de un proceso judicial pendiente que participen en una reunión informativa sobre el procedimiento de mediación, que se celebrará en un centro judicial de mediación adscrito al tribunal competente.

(2) Una vez que el mediador haya informado a las partes sobre las cuestiones previstas en el art. 13, apartado 1, estas podrán también examinar con él las posibilidades de alcanzar un acuerdo sobre la controversia concreta.

(3) Una vez celebrada la reunión informativa, y con el consentimiento de las partes, se llevarán a cabo en el centro judicial procedimientos de mediación relativos a controversias objeto de un proceso judicial pendiente.

(4) Tras la reunión informativa, las partes podrán, a su criterio, llevar a cabo la mediación también fuera del centro judicial.

(5) Un procedimiento de mediación en un centro judicial podrá llevarse a cabo a iniciativa de las partes de un proceso pendiente también fuera de los supuestos previstos en los apartados 1 y 3.

(6) En todos los supuestos de mediación relativa a un proceso judicial pendiente se aplicará en consecuencia el art. 140b, apartado 1, del Código Procesal Civil, relativo al desarrollo del proceso judicial.

Art. 20. (1) Podrá ser mediador en un centro judicial de mediación la persona que reúna los requisitos del art. 8, apartado 1, haya completado estudios superiores y haya superado una selección adicional y una formación especializada conforme al procedimiento establecido en el reglamento previsto en el art. 25.

(2) En los tribunales regionales (окръжни съдилища) se llevarán listas de los mediadores de los centros judiciales de mediación. No se percibirá tasa alguna por la inscripción de mediadores en dichas listas.

Art. 21. (1) La reunión informativa será dirigida por uno o más mediadores del centro judicial de mediación competente, designados por el coordinador del centro conforme a las condiciones y el procedimiento previstos en el reglamento del art. 25.

(2) El procedimiento de mediación será dirigido por uno o más mediadores del centro judicial de mediación competente, designados por acuerdo común de las partes o, a falta de acuerdo, por el coordinador del centro, salvo en los supuestos del art. 19, apartado 4.

(3) El tribunal podrá, a su criterio y en función del objeto del asunto, disponer la participación de un mediador con formación jurídica.

Art. 22. (1) En los supuestos del art. 19, apartado 1, las partes estarán obligadas a participar en una reunión informativa con un mediador, en la que este les facilitará la información prevista en el art. 13, apartado 1, así como la relativa a las consecuencias del procedimiento de mediación respecto del proceso pendiente.

(2) Las partes participarán en la reunión informativa personalmente; las personas sin capacidad de obrar, a través de su representante legal, y las personas con capacidad de obrar limitada, con la asistencia de su curador. Cuando el Estado, un municipio o una persona jurídica sean parte del proceso, podrán también ser representados por un apoderado con poder expreso. Cuando las partes sean más de dos, o cuando en la posición del demandante o del demandado participen más de dos personas, podrán apoderar expresamente a una de ellas, o a un tercero, para que las represente. Las partes podrán participar en la reunión informativa también junto con su abogado.

(3) La reunión informativa se aplazará cuando existan causas justificadas, de las cuales la parte informará al coordinador del centro judicial. La parte solo podrá solicitar el aplazamiento de la reunión una vez.

(4) El mediador facilitará al tribunal información relativa a la participación de las partes en la reunión informativa, respetando el principio de confidencialidad.

Art. 23. La reunión informativa y el procedimiento de mediación relativos a un proceso judicial pendiente conforme al art. 19, apartados 1 y 3, con una duración total de hasta 3 horas, correrán a cargo del presupuesto del tribunal. Los gastos comprenderán la puesta a disposición de las instalaciones y demás condiciones para la celebración de las reuniones, así como la retribución del mediador, en los términos previstos en el reglamento del art. 25.

Art. 24. (1) El acuerdo alcanzado en un procedimiento conforme al presente Capítulo se formalizará por escrito.

(2) (derogado — DO n.º 55/2025)

(3) (derogado — DO n.º 55/2025)

Art. 25. El Consejo Superior del Poder Judicial aprobará reglamentos relativos a: 1. la selección, el estatuto y la actividad de los mediadores de los centros judiciales; 2. la organización y el desarrollo de las reuniones informativas y de los procedimientos de mediación en los centros judiciales; 3. el importe de las tasas a cargo de las partes, el tipo de gastos y la retribución de los mediadores; 4. la estructura, la organización y la coordinación de la actividad de los centros judiciales de mediación y las funciones del coordinador.

Disposiciones adicionales

§ 1. (Nuevo — DO n.º 27/2011) A los efectos de la presente ley, también se considerará «controversia transfronteriza»: 1. la controversia en la que al menos una de las partes tenga su domicilio o residencia habitual en un Estado miembro distinto del Estado miembro de domicilio o residencia habitual de cualquiera de las demás partes, en la fecha en que: a) las partes acuerden recurrir a la mediación después de haber surgido la controversia, o b) las partes sean invitadas por el tribunal que conozca del asunto a recurrir a la mediación para resolver la controversia. 2. la controversia en la que, tras la mediación entre las partes, se inicie un proceso judicial o arbitraje en un Estado miembro distinto de aquel en que las partes tenían su domicilio o residencia habitual en la fecha señalada en el punto 1.

A los efectos de los puntos 1 y 2, el domicilio se determinará conforme a los artículos 59 y 60 del Reglamento (CE) n.º 44/2001 del Consejo, de 22 de diciembre de 2000, relativo a la competencia judicial, el reconocimiento y la ejecución de resoluciones judiciales en materia civil y mercantil.

Disposiciones transitorias y finales

§ 1a. (antiguo § 1 — DO n.º 27/2011) En el plazo de 6 meses desde la entrada en vigor de la ley, el Ministro de Justicia aprobará los estándares de formación del mediador, las Normas Procedimentales y Éticas de conducta del mediador, y creará y mantendrá el Registro Único de Mediadores.

§ 2. La ejecución de la ley se encomienda al Ministro de Justicia.

La ley fue aprobada por la XXXIX Asamblea Nacional el 2 de diciembre de 2004 y lleva el sello oficial de la Asamblea Nacional.

Disposiciones transitorias y finales de la ley por la que se modifica y completa la Ley de Mediación (DO n.º 86/2006): § 7. En el plazo de 6 meses desde la entrada en vigor de la presente ley, las personas inscritas en el Registro Único de Mediadores deberán acreditar, mediante la documentación correspondiente ante el Ministerio de Justicia, que reúnen los requisitos del art. 8, apartado 1, puntos 1, 3 y 4. En ese mismo plazo podrán también presentar solicitud de inscripción en el Registro Único de Mediadores las personas que reúnan los requisitos del art. 8, apartado 1, puntos 1 a 4 y que hayan sido formadas como mediadores en el país o en el extranjero antes de la entrada en vigor de la presente ley. § 8. En el plazo de tres meses desde la entrada en vigor de la presente ley, el Ministro de Justicia dictará el reglamento previsto en el art. 8, apartado 4. § 9. En el plazo de tres meses desde la entrada en vigor de la presente ley, el Consejo de Ministros aprobará la tarifa prevista en el art. 8b. § 10. El § 1, relativo al art. 8, apartado 2, entrará en vigor en la fecha de entrada en vigor del Tratado de Adhesión de la República de Bulgaria a la Unión Europea.

Disposiciones adicionales de la ley por la que se modifica y completa la Ley de Mediación (DO n.º 27/2011): § 11. Mediante la presente ley se transponen los requisitos de la Directiva 2008/52/CE del Parlamento Europeo y del Consejo, de 21 de mayo de 2008, sobre ciertos aspectos de la mediación en asuntos civiles y mercantiles (DO UE L 136/3, de 24 de mayo de 2008).

Disposiciones transitorias y finales de la ley por la que se modifica y completa la Ley de Mediación (DO n.º 11/2023, en vigor desde el 1 de julio de 2024): § 10. El Consejo Superior del Poder Judicial aprobará los reglamentos previstos en el art. 25 de la Ley de Mediación y en el art. 84a, apartado 4, de la Ley del Poder Judicial en el plazo de tres meses desde la publicación de la ley en el Diario Oficial. § 12. La ley entrará en vigor el 1 de julio de 2024.

Disposiciones transitorias y finales de la ley por la que se modifica y completa el Código Procesal Civil (DO n.º 55/2025): § 16. El Consejo Superior del Poder Judicial aprobará los reglamentos previstos en el art. 25 de la Ley de Mediación en el plazo de un mes desde la entrada en vigor de la presente ley. § 17. La presente ley se aplicará a los procesos incoados después de su entrada en vigor. Los procesos judiciales pendientes en la fecha de entrada en vigor de la presente ley se sustanciarán conforme al régimen anterior. § 18. (1) Los mediadores que, antes de la entrada en vigor de la Decisión n.º 11, de 1 de julio de 2024, dictada en el asunto constitucional n.º 11/2024 del Tribunal Constitucional (DO n.º 57/2024), hubieran superado con éxito la selección adicional y la formación especializada de mediadores de un centro judicial conforme al art. 20 de la Ley de Mediación y al Reglamento n.º 10, de 30 de octubre de 2023, sobre la selección, el estatuto y la actividad de los mediadores en los centros judiciales de mediación (DO n.º 94/2023), conservarán su estatuto y serán inscritos de oficio en la lista de mediadores del centro judicial correspondiente tras la entrada en vigor de la presente ley. (2) Los mediadores que hayan superado con éxito la selección adicional sin haber cursado la formación especializada serán inscritos en la lista de mediadores del centro judicial correspondiente una vez que hayan cursado dicha formación.